Prace będą dotyczyły wytypowania pierwszych świadków, ustalenia liczby stałych doradców Komisji oraz przyjęcie propozycji kandydatur, przedstawienia planu prac komisji i rozpatrzenia wniosków dowodowych.

Ruszyły prace komisji śledczej do zbadania legalności, prawidłowości oraz celowości czynności operacyjno-rozpoznawczych podejmowanych m.in. z wykorzystaniem oprogramowania Pegasus przez członków Rady Ministrów, służby specjalne, Policję, organy kontroli skarbowej oraz celno-skarbowej, organy powołane do ścigania przestępstw i prokuraturę w okresie od dnia 16 listopada 2015 r. do dnia 20 listopada 2023 r. Na liście osób, które chce przesłuchać komisja, znaleźli się m.in. Jarosław Kaczyński, Beata Szydło, Mariusz Kamiński i Maciej Wąsik. Zapraszamy do śledzenia relacji z pierwszego posiedzenia na portalu wPolityce.pl.

Ruszają prace komisji śledczej ws. Pegasusa

Rozpoczęło się pierwsze merytoryczne posiedzenie sejmowej komisji śledczej ds. Pegasusa. Prace będą dotyczyły wytypowania pierwszych świadków, ustalenia liczby stałych doradców Komisji oraz przyjęcie propozycji kandydatur, przedstawienia planu prac komisji i rozpatrzenia wniosków dowodowych.

Zgłaszanie kandydatur na doradców komisji

Magdalena Sroka, przewodnicząca komisji, na doradcę zgłosiła Piotra Marciniaka.

Tomasz Trela zgłosił dwie kandydatury: mec. Katarzyna Leder Salgueiro i płk Dariusz Pilarz.

Marcin Bosacki na doradcę zgłosił mec. Piotra Binasa oraz mec. Esterę Derdę.

Paweł Śliz zgłosił kandydaturę dr. Adama Behana i mec. Filipa Curyło.

Joanna Kluzik-Rostkowska na doradcę zgłosiła Grzegorza Nawrockiego, pułkownika rezerwy służb specjalnych.

Przemysław Wipler zgłosił kandydaturę mec. Anny Trockiej.

Marcin Przydacz zgłosił do komisji mec. Pawła Bojarczuka i mec. Mirosława Sanka.

Sebastian Łukaszewicz zaproponował kandydaturę mec. Olafa Szczypińskiego.

Witold Zembaczyński zgłosił kandydaturę Sławomira Śnieżko, Prezesa fundacji Akademii Antykorupcyjnej.

Mariusz Gosek zgłosił kandydaturę mec. Filipa Wołoszczaka.

Jacek Ozdoba zaproponował kandydaturę Bartosza Miazka.

Łącznie zgłoszono 15 kandydatów na doradców stałych komisji. Jacek Ozdoba poinformował, że w późniejszym terminie zgłoszeni zostaną jeszcze inni kandydaci. Komisja przyjęła uchwałę ws. doradców. ‘

Plan pracy komisji

Przedstawiając plan pracy komisji, Magdalena Sroka stwierdziła, że „wszyscy byliśmy okłamywani”.

Pierwsza historia dot. Pegasusa to historia o koniu ze skrzydłami. Dziś myślę, że nikt z członków komisji nie stwierdzi, że system Pegasus to jedynie koń ze skrzydłami. Działania komisji są określone w uchwale. Pierwszym punktem będzie ujawnienie możliwości inwigilacyjnych oprogramowania Pegasus lub podobnego oraz zbadanie legalności, prawidłowości oraz celowości zakupu systemu. (…) Ten, kto podjął decyzję o zakupie systemu powinien zadbać o dostosowanie przepisów

– mówiła Magdalena Sroka.

Ustalona ma zostać też liczba czynności operacyjno-rozpoznawczych, ustalenie, ile osób było inwigilowanych Pegasusem, ustalenie ewentualnych przypadków naruszenia prawa, ustalenie tożsamości osób, które dopuściły do ewentualnego nielegalnego ujawnienia danych obcym wywiadom.

Komisja ma też ustalić tożsamość osób, które dopuściły się do nielegalnego ujawnienie danych z kontroli operacyjnej mediom.

Ta komisja ustali krąg osób odpowiedzialnych, pokrzywdzonych i atakowanych systemem Pegasus. Żeby pokazać mechanizm działania władzy marzącej o władzy absolutnej, władzy, która łamała zasady demokracji, polityków, podsłuchiwała adwokatów, dziennikarzy i zwykłych ludzi

– oświadczyła Sroka.

Przemysław Wipler wniósł o uzupełnienie planu o zbadanie, czy były ekspertyzy dot. zakupu i użytkowania Pegasusa bez zmiany polskiego prawa. Chciał też zbadania, czy podobne programy były zakupione, używane w dniu, w którym rozpoczyna się okres objęty pracami komisji. Dodał, że chce dopisania konkluzji, propozycji zmian w prawie, by podobne praktyki, które zostaną zidentyfikowane, nie powtórzyły się.

Witold Zembaczyński złożył wniosek przeciwny dodając, że uchwała dokładnie określa kierunki śledztwa, a plan pracy jest mapa drogową, a nie ostateczną wyrocznią.

Mariusz Gosek zwrócił uwagę, na treść uchwały Sejmu, gdzie wskazano, że chodzi m.in. o system Pegasus, więc on chciałby porozmawiać, jakie inne systemy funkcjonowały w czasie, który ma badać komisja.

11 maja 2016 roku premier Beata Szydło zaprezentowała audyt rządu PO-PSL. Wśród wskazanych nieprawidłowości była inwigilacja dziennikarzy. W tej sprawie informował w Sejmie Mariusz Kamiński, który mówił, że służby specjalne inwigilowały 52 dziennikarzy

– wskazywał poseł Gosek.

Jego wypowiedź przerwała Magdalena Sroka stwierdzając, że to wszystko jest zawarte w planie komisji. Gosek dodał, że chciałby omówić sprawę inwigilowania przez służby w latach 2007-2015, a raport powstał w 2016 roku, więc powinien się on znaleźć w porządku obrad komisji.

Jacek Ozdoba zwrócił uwagę, by nie demonizować systemów pozwalających walczyć z przestępcami. Dodał, że to nie jest zasadne w chwili, kiedy za wschodnią granicą toczy się wojna.

Każde państwo praworządne, które walczy z przestępcami, posiada zalegalizowane formy działalności, które służą walce z przestępcami. Pani jest byłym funkcjonariuszem, więc chce pani dziś wszystkim funkcjonariuszom powiedzieć, że państwo nie ma prawa stosować specjalistycznych urządzeń końcowych, przełamujących dzisiejszy rozwój technologiczny? Rozwój technologii wymaga specjalistycznych rozwiązań. O szczegółach nie powinniśmy rozmawiać przed kamerami. Będziecie tu mówili o kwestiach ściśle tajnych?

– punktował Jacek Ozdoba, ale Magdalena Sroka przerwała jego wypowiedź twierdząc, że obraża członków komisji.

Jacek Ozdoba wniósł o wezwanie przed komisję Krzysztofa Kwiatkowskiego, na co podniosły się głosy sprzeciwu.

Musicie bazować na dowodach a nie na dyskusji medialnej

— akcentował Ozdoba.

Ze strony Tomasza Treli padł szereg drwin i kpin wymierzonych w posłów Zjednoczonej Prawicy. Trela złożył wniosek o przejście do kolejnego punktu obrad. Komisja przyjęła zaprezentowany plan pracy i przeszła do kolejnego punktu.

Wnioski dowodowe

Sroka wniosła o skierowanie do KPRM wniosku o przedstawienie dokumentów jawnych i niejawnych dot. ustaleń na temat zakupu systemu Pegasus i pisemnych wyjaśnień w związku ze szczytem państw V4 z udziałem premiera Izraela Binjamina Netanjahu i dokumentów dot. ustaleń ze szczytu premierów.

Kolejny wniosek dotyczy ministra koordynatora służb specjalnych – o dokumenty jawne i niejawne dot. stosowania systemów inwigilacyjnych.

Trela wnioskuje do ABW o dokumenty dot. stosowania Pegasusa, materiałów z postępowań, w których używanie Pegasusa pozwoliło na uzyskanie dowodów pozwalających na użycie ich w postępowaniu, informacji dot. akredytacji na stosowanie Pegasusa.

Kolejny wniosek kierowany będzie do szefa Agencji Wywiadu – o dokumenty jawne i niejawne w zakresie stosowania Pegasusa, do CBA - m.in. o dokumenty dotyczące inwigilacji Krzysztofa Brejzy czy Romana Giertycha.

Kluzik-Rostkowska przedstawiła wniosek do szefa SKW o dokumenty jawne i niejawne dot. stosowania Pegasusa. Kolejny wniosek dotyczy Służby Wywiadu Wojskowego.

Paweł Śliz przedstawił m.in. wniosek do Prokuratora Generalnego o dokumenty jawne i niejawne dot. spraw, w których zastosowane zostało oprogramowanie Pegasus i wniosek do KAS.

Marcin Bosacki przedstawił wnioski do NIK, Senatu i Ministerstwa Sprawiedliwości.

Witold Zembaczyński przedstawił wnioski dowodowe dotyczące kontaktów i wszelkiej dokumentacji spółki Matic SA z CBA i dokumentacji dot. zakupu środków techniki specjalnej.

Kluzik-Rostkowska przedstawiła wniosek do prezesa Sądu Okręgowego w Warszawie, do Prokuratury Okręgowej w Gdańsku, do Sądu Okręgowego w Bydgoszczy.

Marcin Bosacki przedstawił wnioski do tzw. trzeciego sektora – fundacji obywatelskich. Wnioski dotyczą przedstawienia dokumentów, które zebrały - fundacji Panoptykon i Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka.

Kontrowersje wokół doradców

Magdalena Sroka dopytywała Przemysława Wiplera, czy zgłoszona przez niego na doradcę Anna Trocka dostała akredytację i została zgłoszona na listę arbitrów międzynarodowych w rosyjskim Stałym Sądzie Arbitrażowym w Moskwie.

Wipler potwierdził.

To było lata temu, reprezentowała tam UKSW w tym zakresie

– powiedział poseł Konfederacji. Sroka dodała, że doradcy komisji będą przechodzić weryfikację przez ABW.

Jacek Ozdoba poprosił o weryfikację kandydatury Dariusza Pilarza, zgłoszonego przez Tomasza Trelę – w 2012 roku wykonano jego zdjęcie w Moskwie. Poprosił o wyjaśnienie kwestii jego kontaktów z rosyjską FSB.

Trela powiedział, że precyzyjnie mówił o dokonaniach Pilarza i ponownie wymienił jego doświadczenie zawodowe. Stwierdził też, że dokonania Pilarza świadczą o tym, że nie powinien on budzić żadnych wątpliwości.

Sroka powtórzyła, ze doradcy będą weryfikowani przez ABW. Wipler dodał, że Anna Trocka jest apolityczna i w sądzie reprezentowała UKSW 11 lat temu - nie było żadnej aktywności i współpracy.

Bosacki powiedział, że Ozdoba ma „błędne wrażenie”, że oficjalne kontakty z Rosją wiele lat temu były „czymś nagannym”. Bronił kandydata Treli dodając, że „przynajmniej do 2022 roku” takie kontakty „miało wielu polskich wysokich urzędników”.

Co do resetu, zwróciłem uwagę na dokumenty. Nie będę tak, jak pan, brał tej wiedzy z powietrza, dlatego chciałbym, aby to potwierdziła KPRM i odpowiednie służby. Pan sobie daruje te uwagi. Jest prawo, ale prawem, według was, były też działania resetu z Rosją

– mówił Ozdoba, ale jego wypowiedź przerwała Sroka.

Komisja przeszła do głosowania nad wnioskami dowodowymi zgłoszonymi przez KO - wszystkie zostały przyjęte.

Jacek Ozdoba przedstawił wnioski dotyczące dokumentów. Wystąpił o dokumentację związaną z tzw. aferą inowrocławską do prokuratury w Gdańsku. Wnioskował do Prokuratury Regionalnej w Szczecinie. Wskazał, że pozostałe wnioski pokrywają się z wnioskami przedstawionymi przez KO.

Poseł Przemysław Wipler wskazał, że część jego wniosków również pokrywa się z wnioskami KO. Dodał, że wszelkie informacje przesłał komisji w piątek i prosi o to, by różnice zostały przez komisję uwzględnione.

Wpiler powiedział, że zwraca się do premiera Tuska o materiały, o których mówił na radzie gabinetowej. Dodał, że chciałby złożyć wniosek do Prokuratury Krajowej o ewidencję wszelkich zastosowanych kontroli operacyjnych.

Sroka poinformowała, że wnosi o zwolnienie z tajemnicy dokumentów, o które wnioskowano i wyrażenie zgody na ich publiczne wykorzystanie. Komisja przyjęła w tej sprawie uchwałę.

Świadkowie, którzy zostaną przesłuchani przez komisję

Koalicja pod wodzą Tuska, złożyła wniosek o przesłuchanie: Jarosława Kaczyńskiego Agnieszki Kwiatkowskiej-Gurdak, Beaty Szydło, Macieja Wąsika, Piotra Patkowskiego, i Zbigniewa Ziobro.

Na liście nazwisk znaleźli się też: Krzysztof Brejza, Dorota Brejza, Mariusz Kamiński, Krzysztof Kwiatkowski, Marian Banaś, Ernest Bejda, Marek Bieńkowski, Andrzej Stróżny, Michał Woś.

Jacek Ozdoba wnioskował o przesłuchanie następujących osób: Krzysztof Kwiatkowski, Katarzyna Łabno, prof. Elżbieta Chojna-Duch, prof. Witold Modzelewski, dr Krzysztof Wąsowski, Urszula Dubejko, Mikołaj Pawlak, prok. Jakub Tietza, Ernest Bejda, Elżbieta Pinciurek, Zbigniew Ziobro, Mariusz Kamiński, Haim Gelfand, dr Łukasz Olejnik, Jarosław Jakimczyk, dr Paweł Opitek, Paweł Wojtunik, Ewa Wrzosek, Rafał Trzaskowski, Michał Domaradzki.

Sebastian Łukaszewicz wnioskował o przesłuchanie następujących osób: Adam Haertle, Piotr Konieczny, Michał Sajdak, dr Jose Javier Olivas Osuna i dr Nadim Kobeissi.

Część polityków wnioskowała o przegłosowanie wniosków dot. świadków tzw. blokiem, a nie pojedynczo. Pojawił się wniosek przeciwny. Wniosek nie przeszedł, każda kandydatura będzie głosowana osobno.

Marcin Bosacki powiedział, żeby zgłaszać „poważne” wnioski z wyprzedzeniem, bo komisja nie miała możliwości zapoznać się z wnioskami PiS. Mariusz Gosek wskazał, że to większość koalicji wykluczyła ich z prezydium. Bosacki odparł, że w komisji wizowej i ds. wyborów w prezydium są przedstawiciele PiS, więc w tej komisji „sprawiedliwe jest”, że w prezydium jest Przemysław Wipler. Bosacki stwierdził, że popiera tę część kandydatów do przesłuchania, które są tożsame z tymi zgłoszonymi przez nich. Przekonywał, że pozostałe osoby są kandydatami na biegłych, a nie świadków.

Nie jesteśmy członkami prezydium, więc trudno, żebyśmy wiedzieli, co sobie tam ustalacie

— punktował poseł Łukaszewicz.

Panie Bosacki, to nie pan prowadzi tę komisję

dodał Mariusz Gosek.

Trela wnioskował o zamknięcie dyskusji. Wniosek przegłosowano. Rozpoczęło się głosowanie nad kandydaturami - głosowano alfabetycznie.

Po głosowaniu, na świadków wezwani zostaną: Marian Banaś, Ernest Bejda, Marek Bieńkowski, Krzysztof Brejza, Dorota Brejza, Jarosław Kaczyński, Mariusz Kamiński, Agnieszka Kwiatkowska-Gurdak, Piotr Patkowski, Andrzej Stróżny, Beata Szydło, Maciej Wąsik, Michał Woś, Urszula Dubejko, Mikołaj Pawlak, Jakub Tietz.

Większość komisji z ramienia koalicji Tuska odrzuciła kandydatury świadków złożone przez przedstawicieli Prawa i Sprawiedliwości.