O nowej ustawie o Trybunale Konstytucyjnym oraz przygotowywaniu przez Komisję Wenecką opinii ws. projektowanych zmian konstytucyjnych dotyczących TK - minister sprawiedliwości Adam Bodnar rozmawiał z przedstawicielami Komisji Weneckiej. Komisja zmiażdżyła miażdży plany „bodnarowców” ws. zmian w polskim wymiarze sprawiedliwości. Wydała niekorzystną dla nich opinię. „Nie można stwierdzić w drodze ustawy, że wszystkie nominacje dokonane przez KRS w danym przedziale czasowym są nieważne”.

Jak poinformował resort sprawiedliwości, szef MS i wiceminister Dariusz Mazur spotkali się w siedzibie Ministerstwa Sprawiedliwości z delegacją Komisji Weneckiej, której przewodniczył prof. Christoph Grabenwarter.

Spotkanie dotyczyło wymiany poglądów na temat projektów nowej ustawy o Trybunale Konstytucyjnym i przepisów ją wprowadzających. Rozmawiano także na temat przygotowywania opinii Komisji Weneckiej w sprawie projektu zmian konstytucyjnych dotyczących TK w celu zapewnienia ich zgodności z normami międzynarodowymi i przepisami prawa europejskiego

— poinformowało MS w komunikacie.

Jak wskazano, „nowa ustawa ma zapewnić mu prawidłowe funkcjonowanie TK poprzez stworzenie stabilnych przepisów, które pomogą odbudować autorytet Trybunału oraz zagwarantują niezależną, skuteczną i uczciwą kontrolę konstytucyjności prawa w Polsce”.

MS przypomniało, że nową ustawę o Trybunale Konstytucyjnym, jak i przepisy ją wprowadzające Sejm wraz z poprawkami Senatu przyjął w połowie września, na początku października prezydent Andrzej Duda zaskarżył obie ustawy w trybie kontroli prewencyjnej, czyli przed ich podpisaniem. MS zaznaczyło, że w Senacie toczą się prace nad projektem zmiany konstytucji dotyczącym TK.

Obie ustawy dotyczące Trybunału Konstytucyjnego razem z przyjętą w marcu uchwałą Sejmu i propozycją zmiany konstytucji stanowią pakiet - prezentowanej jeszcze na początku marca przez szefa MS i polityków rządzącej koalicji - kompleksowej reformy TK.

CZYTAJ RÓWNIEŻ: Komisja Wenecka miażdży plany „bodnarowców”! Unieważnienie wszystkich uchwał KRS? „Nie mieści się w koncepcji praworządności”

Wpis Szynkowskiego vel Sęka

Sprawę opinii Komisji Weneckiej poruszył na portalu X poseł Szymon Szynkowski vel Sęk. Polityk zwrócił uwagę na charakter opisywanej przez niego instytucji. Przypomniał, że do tego właśnie grona odwoływali się politycy obecnej władzy, gdy będąc w opozycji chcieli uderzyć w rząd Prawa i Sprawiedliwości.

Nie jestem, delikatnie rzecz ujmując, zwolennikiem konceptu, że zewnętrzne grono, ukonstytuowane bez mandatu demokratycznego, ma autorytatywnie dyktować Polsce kształt wymiaru sprawiedliwości. Nie ma ku temu podstaw prawnych, ani demokratycznych.

Jednak to politycy dzisiejszej koalicji bardzo chętnie odwoływali się do opinii Komisji Weneckiej w przeszłości, a pytania co do własnych propozycji zadał Komisji sam Adam Bodnar.

Dopiero wczoraj opublikowano oficjalną odpowiedź, choć minister sprawiedliwości od kilkudziesięciu godzin przekonywał, że opinia KW potwierdza słuszność jego działań.

A więc prześledźmy jej najciekawsze fragmenty:

Pkt 17 „Przywrócenie praworządności nie może wywoływać załamania się systemu i samo w sobie nie może naruszać praworządności”;

18/ „Ocena efektów ułomnej procedury w kontekście pełniącego urząd, nie może być wykonywana przez ciało kontrolowane przez rząd”;

„Ocena musi być dokonana na bazie wcześniej przyjętych kryteriów i procedur zachowujących zasady uczciwego procesu”;

„Ocena i jej konsekwencje muszą być w ścisłej zgodności z zasadą proporcjonalności, wymagającą co najmniej pewnej formuły zindywidualizowanej oceny”;

22/ „Komisja Wenecka uważa, że nie można uznać aktem prawnym, że wszystkie nominacje KRS w pewnym okresie czasu są nieważne, gdyż oznaczałoby to nadmierną ingerencję w kompetencje wymiaru sprawiedliwości”;

25/ „Komisja Wenecka wskazuję, że wyroki TSUE nie mają skutku automatycznie unieważniającego w polskim systemie prawnym”; 28. „Komisja Wenecka uważa, że ani wyroki ETPCZ ani TSUE ani polskich sądów nie unieważniły wstecz decyzji nominacyjnych KRS.”;

31/ „Unieważnianie indywidualnych uchwał musi opierać się na określonych okolicznościach każdego, konkretnego przypadku”;

32/ „Komisja Wenecka stwierdza, że hurtowe unieważnienie wstecz wszystkich uchwał KRS nie wpisuje się w koncepcję praworządności i poza wszystkim nie wypełnia testu proporcjonalności”;

43/ „W opinii Komisji Weneckiej generalna zasada, że nieprawidłowości w procedurze nominacji dotyczące zaangażowania KRS od 2018 r. mogą zostać podniesione w każdym czasie, zniszczyłaby pewność prawa”

-– czytamy.

Podsumowując:

Komisja Wenecka podtrzymuje swoją ocenę co do „ułomności procedury nominacyjnej” KRS po 2018 r. (nie jest to zaskoczenie, wskazywała już to wcześniej) jednak jasno stwierdza:

1/ Nie można hurtem podważać statusu sędziów tylko dlatego, że zostali wskazani przez KRS po 2018 r. - sędziowie są więc sędziami (nie żadnymi neosędziami) a ich wyroki są obowiązujące.

2/ Żadne wyroki ani europejskich ani polskich sądów nie unieważniły decyzji nominacyjnych KRS.

3/ Ocena sędziów nie może być dokonywana przez ciało kontrolowane przez rząd, winna być zindywidualizowana i opierać się o jasne kryteria i procedury oceniając okoliczności każdego konkretnego przypadku.

4/ Dopuszczenie do podnoszenia w każdym czasie wątpliwości co do procedury nominacyjnej zniszczyłoby pewność prawa.

W kontekście powyższego propozycje legislacyjne zmierzające do hurtowego zakwestionowania statusu sędziów czy twierdzenia Adama Bodnara o nieistniejących wyrokach neosędziów, zostały przez główny międzynarodowy autorytet „wolnych sądów” rozbite w pył.

Jak sądzicie, będzie refleksja, czy raczej udawanie przez rewolucjonistów, że wszystko idzie świetnie a demokracja walcząca nie przejmuje się maruderami z Rady Europy?

– pisze poseł PiS.

Nowa ustawa o TK

Nowa ustawa o TK zakłada, że sędziowie Trybunału będą wybierani przez Sejm większością 3/5 głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów. Kandydaci mają mieć od 40 do 70 lat i w 4-letnim okresie poprzedzającym wybór nie mogą sprawować mandatu posła, senatora lub posła do Parlamentu Europejskiego, być członkiem Rady Ministrów ani partii politycznych. Regulacja ustanawia też 14-dniowy termin odebrania ślubowania sędziowskiego przez prezydenta, liczony od dnia wyboru przez Sejm.

Przepisy wprowadzające ustawę o Trybunale Konstytucyjnym zawierają regulacje przejściowe, dostosowujące i uchylające obecnie obowiązujące ustawy odnoszące się do funkcjonowania Trybunału. Jednocześnie - jak przewidziano - wydane w ostatnich latach wyroki TK w składzie z udziałem „osób nieuprawnionych do orzekania” miałyby być „nieważne i niewywierające skutków”. W odniesieniu do obecnych sędziów TK przewidziano, że po wejściu nowych przepisów w życie mogliby oni złożyć oświadczenia, że przechodzą w stan spoczynku. Możliwość ta nie dotyczyłaby - jak głosi ustawa - „osoby nieuprawnionej do orzekania”.

Komisja Wenecka, czyli Europejska Komisja na rzecz Demokracji przez Prawo jako organ doradczy Rady Europy złożona jest z niezależnych ekspertów w dziedzinie prawa konstytucyjnego i międzynarodowego. Komisja wydaje opinie m.in. na temat ustaw i reform konstytucyjnych, które przygotowywane są na podstawie raportów sporządzanych przez przedstawicieli Komisji, wskazując na zgodność z postanowieniami międzynarodowych regulacji dotyczących praw człowieka. Opinie te są następnie przyjmowane podczas sesji plenarnych, które odbywają się cztery razy w roku.

Przedstawiciele Komisji Weneckiej spotkali się też z posłami klubów PiS oraz Konfederacji. Rozmowa, jak przekazał PAP poseł PiS Paweł Jabłoński, dotyczyła dwóch ustaw ws. Trybunału Konstytucyjnego oraz niepublikowanych orzeczeń TK.

CZYTAJ RÓWNIEŻ: TYLKO U NAS. Morawiecki: Potężny cios Komisji Weneckiej. W samo serce głupot, które Tusk z Bodnarem i bodnarowcami opowiadają

mly/PAP