Brak możliwości zaskarżenia decyzji o "następczym" wykorzystaniu podsłuchu niezgodny z konstytucją. "Musi być weryfikacja sądu"

TK uznał za niekonstytucyjne przepisy, które nie dają możliwości zaskarżenia do sądu decyzji prokuratora o wykorzystaniu materiałów z podsłuchów pozyskanych przy okazji innej sprawy. Skarga trafiła do TK w 2021 roku i dotyczyła przepisu o „zgodzie następczej”.

Przepis o tzw. zgodzie następczej na wykorzystanie podsłuchów w innej sprawie niż ta, którą uzasadniono konieczność tego podsłuchu, jest niekonstytucyjny w zakresie, w jakim nie przewiduje możliwości zażalenia na taką decyzję prokuratora

— orzekł Trybunał Konstytucyjny.

CZYTAJ TAKŻE: TYLKO U NAS. Marek Ast: „Ta komisja wpisuje się w kabaret. Zgodnie z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego jest ona nielegalna”

Konieczna weryfikacja sądu

W sprawie chodziło o dyskutowany art. 168b Kodeksu postępowania karnego. Przepis ten został dodany do kodeksu w 2016 r. Zgodnie z nim, jeżeli w wyniku kontroli operacyjnej, czyli np. podsłuchu, uzyskano dowód popełnienia przez osobę, wobec której kontrola operacyjna była stosowana, innego przestępstwa ściganego z urzędu lub przestępstwa skarbowego innego niż to objęte kontrolą, albo dowód popełnienia przestępstwa przez inną osobę niż objęta kontrolą operacyjną, prokurator podejmuje decyzję odnośnie wykorzystania tego dowodu w postępowaniu karnym.

Brak środka sądowej weryfikacji postanowienia co do wykorzystania dowodów pozyskanych - używając potocznego sformułowania - przy okazji innej kontroli operacyjnej jest niedopuszczalny

— powiedział w uzasadnieniu wyroku TK sędzia Andrzej Zielonacki. Podkreślił, że w takich sprawach „konieczne jest zapewnienie weryfikacji następczej sprawowanej przez niezawisły i niezależny sąd”.

Od decyzji prokuratora o wykorzystaniu takich dowodów nie przewidziano żadnych środków odwoławczych. Ta ostatnia kwestia miała szczególne znaczenie w kontekście rozpatrzonej w środę skargi konstytucyjnej. Skarga ta trafiła do TK w 2021 roku i zakwestionowała przepis o „zgodzie następczej” w zakresie, w jakim nie przyznaje on podejrzanemu prawa wniesienia zażalenia na postanowienie prokuratora o wykorzystaniu dowodu na popełnienie innego przestępstwa niż objęte zarządzeniem kontroli operacyjnej.

koal/PAP