Ekshumacje ofiar Rzezi Wołyńskiej bez Polski? Ukraina nie odpowiada na wniosek IPN: "Będą je prowadzić Ukraińcy"

Rzecznik IPN dr Rafał Leśkiewicz przekazał PAP, że 19 lutego IPN złożył wniosek w sprawie możliwości przeprowadzenia prac poszukiwawczych na terenie miejscowości Ugły. „Do tej pory nie otrzymaliśmy odpowiedzi od strony ukraińskiej w tej sprawie” - zaznaczył. „Faktycznie to strona ukraińska, a nie polska, będzie prowadziła te prace” - dodał.

Wirtualna Polska poinformowała, że Karolina Romanowska, przewodnicząca Stowarzyszenia Pojednanie Polsko-Ukraińskie, uzyskała zgodę na przeprowadzenie ekshumacji ofiar rzezi wołyńskiej, w tym 18 członków swojej rodziny.

Tak, to prawda. Jest zgoda na poszukiwania w Ugłach. Poinformowałam o tym stronę polską i poprosiłam o reprezentację Instytut Pamięci Narodowej oraz wsparcie Ministerstwa Kultury. To ważny krok w stronę pamięci i pojednania

— napisała na platformie X Romanowska.

Prace zaplanowano na maj tego roku

— dodała.

Stanowisko IPN

W rozmowie z PAP rzecznik Instytutu Pamięci Narodowej dr Rafał Leśkiewicz podkreślił, że 19 lutego IPN złożył wniosek w sprawie możliwości przeprowadzenia prac poszukiwawczych na terenie miejscowości Ugły.

Ponadto w odpowiedzi na pismo pani Romanowskiej, która skierowała też do nas swoją korespondencję, pismem z 25 marca tego roku poinformowaliśmy ją, że jeżeli otrzymamy zgodę jako polski IPN na prace poszukiwawcze w Ugłach, to zaprosimy ją do współpracy”

— powiedział.

Wskazał, że „dzisiaj okazało się, że ukraiński Instytut Pamięci Narodowej poinformował o tym, że zamierza przeprowadzić prace poszukiwawcze w miejscowości Ugły, że ma to zaplanowane w swoim planie budżetowym i że te prace będą prowadzone w maju tego roku przy współpracy przedsiębiorstwa komunalnego ze Lwowa „Dolja”.

Faktycznie to strona ukraińska, a nie polska, będzie prowadziła te prace

— dodał.

Przyjmujemy z dużym zdziwieniem taką formę załatwienia sprawy. Stoimy na stanowisku, że skoro trwają uzgodnienia na poziomie rządowym między stroną polską a ukraińską w sprawie systemowego rozwiązania kwestii uzyskiwania zgód na prace poszukiwawcze i ekshumacyjne, to ta sprawa powinna być załatwiana na linii władz państwowych

— podkreślił Leśkiewicz.

Przypomniał, że polski IPN uczestniczy w tych rozmowach i konsultacjach, które odbywają się między państwami. W jego ocenie, „decyzja ukraińskiego IPN - na pewno skonsultowana z ukraińskim ministerstwem kultury – stoi w sprzeczności z ustaleniami które dotąd były podejmowane na posiedzeniach polsko-ukraińskiego zespołu zajmującego się sprawami uzyskiwania zgód”.

Zgody nie ma 

Wskazał, że polski IPN do tej pory nie otrzymał zgód na prowadzenie prac poszukiwawczych i prac ekshumacyjnych.

Rokrocznie kierujemy kolejne wnioski, jest ich kilkadziesiąt. Nie uzyskaliśmy żadnej odpowiedzi lub uzyskaliśmy odpowiedź odmowną. W sprawie Ugłów także nie otrzymaliśmy odpowiedzi

— powiedział.

Natomiast strona ukraińska poinformowała, że będzie te prace realizowała w maju tego roku i poinformowała o tym panią Romanowską, która sama złożyła wniosek o możliwość przeprowadzenia takich prac

— dodał.

Zwrócił także uwagę, że „nie do końca jest tak, że Stowarzyszenie Pojednanie Polsko-Ukraińskie będzie prowadziło prace w Ugłach”.

Będą je prowadzić Ukraińcy i to oni będą gospodarzem całego procesu prac poszukiwawczych prowadzonych w tej miejscowości

— dodał.

Zaznaczył jednak, że dopiero w najbliższym czasie dowiemy się, jak zostanie to rozwiązane organizacyjnie.

IPN czeka

Podkreślił, że polski IPN czeka na zgody na prace poszukiwacze i ekshumacyjne.

Dysponujemy - jako jedyna instytucja państwa polskiego, która ma wpisane w ustawę prowadzenie tego typu działań - możliwością rozpoczęcia takich prac na Ukrainie, jeśli chodzi o ofiary zbrodni wołyńskiej

— przypomniał.

Oczywiście cieszy sam fakt tego, że taka zgoda jest. Natomiast poddaje to w jakąś wątpliwość dotychczasowe uzgodnienia, które odbywają się na poziomie politycznym między władzami Polski a Ukrainy

— podkreślił rzecznik IPN.

Co na to resort kultury?

Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego w odpowiedzi na pytanie PAP przypomniało, że „koordynuje rozmowy i prace związane procesem ekshumacji, w tym prace Grupy Roboczej ds. dialogu historycznego kierowanej przez Pawła Kowala”.

Strona ukraińska udzieliła zgód administracyjnych na kolejne prace poszukiwawcze. O wszystkim będziemy informować w pierwszej kolejności strony składające wnioski, w drugiej – opinię publiczną

— przekazał PAP Piotr Jędrzejowski, zastępca dyrektora Centrum Informacyjnego MKiDN.

CZYTAJ TAKŻE:

— Wojna, Rzeź Wołyńska i ultimatum. Prezydent: Nie zrobiłem tego, mając świadomość tego, co robię i biorę za to na siebie odpowiedzialność

— Rządzący przekonują, że dojdzie do ekshumacji ofiar Rzezi Wołyńskiej. Profesor Gliński pyta: „Panie premierze Tusk, jaki przełom?”

as/PAP