Zakaz importu rosyjskiego gazu został zatwierdzony na dzisiejszym posiedzeniu Rady UE. Wejdzie w życie w 2027 r. „Odchodzimy od szkodliwego uzależnienia” - powiedział Michael Damianos, minister energii, handlu i przemysłu Cypru.

Nowe regulacje przewidują wstrzymanie importu rosyjskiego skroplonego gazu ziemnego (LNG) do końca 2026 r., a gazu dostarczanego rurociągami – do 30 września 2027 r.

Za przyjęciem przepisów opowiedziały się prawie wszystkie państwa członkowskie. Przeciwko głosowały Węgry i Słowacja, a Bułgaria wstrzymała się od głosu.

Kary za nieprzestrzeganie przepisów

Nieprzestrzeganie nowych przepisów może skutkować karami - w wysokości co najmniej 2,5 mln euro dla osób fizycznych i co najmniej 40 mln euro dla firm, a także, w przypadku przedsiębiorstw - w wysokości równej co najmniej 3,5 proc. całkowitego światowego obrotu firmy lub 300 proc. szacowanego obrotu transakcyjnego.

Zgodnie z nowymi przepisami, do 1 marca 2026 r. kraje UE muszą przygotować krajowe plany dywersyfikacji dostaw gazu i zidentyfikować potencjalne wyzwania związane z zastąpieniem gazu rosyjskiego. W tym celu firmy będą zobowiązane do powiadomienia władz i Komisji o wszelkich obecnie obowiązujących kontraktach na rosyjski gaz.

W przypadku ogłoszenia stanu nadzwyczajnego i poważnego zagrożenia bezpieczeństwa dostaw w jednym lub kilku krajach UE, Komisja może zawiesić zakaz importu na okres do czterech tygodni.

Komisja planuje również zaproponować przepisy mające na celu stopniowe wycofywanie importu rosyjskiej ropy naftowej do końca 2027 r.

Ograniczenie importu rosyjskich surowców

Po pełnowymiarowej agresji Rosji na Ukrainę, rozpoczętej w 2022 r., przywódcy państw UE zgodzili się w tzw. Deklaracji Wersalskiej z marca 2022 r. na jak najszybsze odejście od zależności od rosyjskich paliw kopalnych.

W rezultacie import gazu i ropy naftowej z Rosji do UE znacznie zmniejszył się w ostatnich latach. Choć import ropy spadł do poziomu poniżej 3 proc. całkowitej wielkości dostaw w 2025 r., rosyjski gaz stanowił w ubiegłym roku około 13 proc. importu do UE, o wartości ponad 15 mld euro rocznie.

CZYTAJ TAKŻE: Porozumienie Rady UE i PE. Import rosyjskiego gazu wygaszony do 2027 roku. Duńska prezydencja: „Duże zwycięstwo dla nas i całej Europy”

Podsumowanie

Rada UE zatwierdziła zakaz importu rosyjskiego gazu: LNG do końca 2026 r., a gazu z rurociągów do 30 września 2027 r. Przepisy poparła większość państw UE; przeciw były Węgry i Słowacja, a Bułgaria się wstrzymała. Za łamanie zakazu grożą wysokie kary finansowe. Kraje UE muszą do marca 2026 r. przygotować plany dywersyfikacji dostaw gazu. W sytuacjach kryzysowych Komisja może czasowo zawiesić zakaz. UE planuje też całkowite wycofanie importu rosyjskiej ropy do końca 2027 r.

PAP/oprac. Joanna Jaszczuk