Według informacji magazynu „Der Spiegel”, znana niemiecka firma kosmetyczna Weleda miała ścisłe powiązania ze zbrodniarzami z SS. „Dotyczyło to w szczególności współpracy w obozie koncentracyjnym Dachau pod Monachium. Weleda miała m.in. dostarczać krem, który prawdopodobnie był tam wykorzystywany do eksperymentów na ludziach” – czytamy w najnowszym wydaniu magazynu. Przypomnijmy przy tej okazji, że minęło 80 lat od zakończenia II wojny światowej, a na jaw wychodzą kolejne fakty, które potwierdzają, iż  niemieckie firmy i niemiecka gospodarka czerpały korzyści i budowały swój kapitał na zbrodniczej polityce! Już po publikacji artykułu, głos w tej sprawie zabrała sama firma.

Jak ustalił „Spiegel”, Weleda - znana z naturalnych i antropozoficznych środków leczniczych oraz rolnictwa biodynamicznego - w okresie niemieckiego nazizmu pozyskiwała zioła lecznicze z gospodarstwa rolnego, które było prowadzone przez SS w Dachau. Przymusowo pracowali w nim więźniowie obozu koncentracyjnego.

W nieopublikowanej jeszcze pracy, historyk Anne Sudrow, która prowadzi badania historyczne na zlecenie Miejsca Pamięci Dachau, wykazała, że należąca do SS niemiecka placówka badawcza ds. żywienia i wyżywienia (DVA) prowadziła „plantację”, która służyła badaniom i stosowaniu metod rolnictwa biodynamicznego. Weleda miała zamawiać produkty bezpośrednio w DVA.

Przez długi czas antropozofowie przedstawiali się jako ofiary nazizmu

— mówi Sudrow, cytowana przez „Spiegla”. Faktycznie, w 1935 r. zakazano działalności Towarzystwa Antropozoficznego, a w 1941 r.

Jednak również antropozofowie angażowali się w realizację nieludzkich celów nazistów

— pisze „Spiegel”.

Niemcy „badali” hipotermię

Firma Weleda miała dostarczać krem przeciwmrozowy, który lekarz SS Sigmund Rascher prawdopodobnie wykorzystywał do eksperymentów na ludziach w Dachau. Rascher był także antropozofem, a w obozie przeprowadzał eksperymenty na więźniach dotyczące skutków hipotermii. Podawał im środki przeciwmrozowe. W wyniku tych eksperymentów zginęło wiele osób. Nie jest jednak jasne, czy Rascher wykorzystywał do tych celów krem Weledy.

Według „Spiegla”, Sudrow udowadnia również powiązania personalne między firmą Weleda a SS w Dachau. Pracownicy tego przedsiębiorstwa pełnili ważną rolę w utworzonej prowadzonej w obozie koncentracyjnym „plantacji”.

Były kierownik ogrodu roślin leczniczych Weledy, Frank Lippert, od 1941 roku pracował dla SS i korzystał z pracy przymusowej więźniów w swoich badaniach naukowych. Jednocześnie pozostawał w kontakcie z firmą

— czytamy na stronach „DW”.

CZYTAJ TAKŻE: Niemcy nie rozliczyły się z nazizmem. Dr Gańczak: „Na sprawiedliwość nigdy nie jest za późno, ale straconego czasu nie da się nadrobić”

„Nazistowscy miliarderzy”

Wygląda na to, iż to kolejne potwierdzenie, że Niemcy nie rozliczyły się z brunatną przeszłością. Nie chodzi wyłącznie o członków NSDAP i posłusznych sędziów, którzy miękko „wylądowali” w powojennych strukturach państwa, czy też o zrabowane dzieła sztuki, ale także o firmy, które - można tym samym stwierdzić - przez lata żerowały na przymusowej pracy robotników w czasach III Rzeszy i budowały swoje fortuny, wraz z niemiecką gospodarką, na zbrodniczej polityce.

Kilka lat temu szczegółowo opisywał to portal Deutschlandfunk (DF). Jako przykład podano m.in. członków rodziny Reimann, którzy byli narodowymi socjalistami w latach 20., w latach 30. wspierali rozwój narodowego socjalizmu. Obecnie należą do najbogatszych rodzin w Niemczech - ich majątek jest szacowany na 20-30 mld euro. Posiadają udziały w takich firmach jak Jacobs Kaffee, Schweppes czy Calgon. W okresie narodowego socjalizmu w należącej do nich firmie chemicznej Benckiser pracowało ponad 800 robotników przymusowych.

Dopiero niedawno rodzina Reimann założyła fundację w celu wspierania byłych ofiar narodowego socjalizmu.

To zdumiewające zjawisko: dopiero ponad 70 lat po upadku narodowego socjalizmu rodzina zaczęła badać, w jaki sposób przodkowie czerpali korzyści z nazistowskiej polityki gospodarczej i w jaki sposób byli zamieszani w zbrodnie nazistowskiego reżimu

— stwierdził DF.

Reimannowie nie są wyjątkami: inne znane dynastie przedsiębiorców, tacy jak Quandtowie (twórcy samochodów BMW), Bahlsenowie, Oetkerowie czy Flickowie zaczęli zajmować się swoją historią długo po zakończeniu drugiej wojny światowej – „bardziej z konieczności, niż dobrowolnie”.

CZYTAJ WIĘCEJ: Znane niemieckie firmy przez lata żerowały na przymusowej pracy robotników. „Przyznają się niechętnie, a nierzadko trwa to do dziś”

Przypomnijmy również raport Fundacji Łączy nas Polska pt. „Powiedzcie prawdę o swoich zbrodniach. Dlaczego niemieckie firmy nie promują prawdy o przebiegu okupacji Polski w latach 1939-1945”.

Prowadząca briefing prezes Fundacji Natalia Nitek-Płażyńska w 2023 roku przypomniała, że niemieckie firmy działające w Polsce mają obowiązek informowania opinii publicznej o tym, iż czerpały korzyści ze zbrodniczej polityki państwa niemieckiego wobec Polski w czasie II wojny światowej, jednak ten obowiązek lekceważą.

Nitek-Płażyńska poinformowała, że Fundacja wysłała zapytania w tej sprawie m.in. do takich firm, jak BASF, Lufthansa, Hugo Boss, Agfa, Dr. Oetker, Porsche, BMW, czy Mercedes-Benz.

AKTUALIZACJA. Oficjalne stanowisko Weledy

Po publikacji głos w tej sprawie zabrała firma Weleda. Wydano stanowisko pt. „Weleda zleca niezależne, kompleksowe badanie historii firmy w okresie nazistowskim”. Oto przedtawiony komunikat:

Weleda AG, światowy lider na rynku certyfikowanych kosmetyków naturalnych i leków antropozoficznych, zleciła Gesellschaft für Unternehmensgeschichte (Stowarzyszeniu Historii Biznesu (GuG)) przeprowadzenie nowego, niezależnego i kompleksowego badania historii firmy w okresie nazistowskim. „Zdecydowanie potępiamy okrucieństwa narodowego socjalizmu. Faszyzm, antysemityzm, rasizm ani ideologie skrajnie prawicowe nie mają miejsca w naszej firmie. Hasło „Nigdy więcej” jest wyrazem naszego stanowiska” – stwierdziła Tina Müller, prezes Weleda AG. „Dlatego jesteśmy zobowiązani do gruntownego zbadania naszej historii. Weleda reprezentuje tolerancję, różnorodność i człowieczeństwo”. W 2023 roku Weleda zleciła GuG przygotowanie raportu naukowego na temat fragmentów historii firmy w okresie narodowego socjalizmu. Raport, ukończony w 2024 roku, nie był jednak kompleksowy i nie obejmował szczegółowo każdego aspektu. Ponadto historycy, prof. dr Peter Selg, Matthias Mochner i Susanne H. Gross, od kilku lat badają historię Weledy w okresie nazistowskim i inne zagadnienia, a także opublikowali już dwa tomy na ten temat: „Medycyna antroposoficzna, farmacja i edukacja lecznicza w okresie narodowego socjalizmu 1933–1945” (opublikowane w maju 2024 roku) oraz „Antroposofia i narodowy socjalizm: Weleda i WALA – firmy produkujące antroposoficzne leki” (opublikowane w sierpniu 2025 roku, oba nakładem Schwabe Verlag). Weleda wsparła pracę badaczy i zapewniła im pełny dostęp do archiwów firmy. Niedawno historyk Anne Sudrow przedstawiła obszerną pracę na temat znaczenia rolnictwa ekologicznego i naturopatii w obozie koncentracyjnym Dachau. Książka zawiera również szczegółowe informacje na temat powiązań Weledy w tym czasie, które mogły nie zostać w pełni zbadane we wcześniejszych badaniach. Sudrow miała również dostęp do materiałów archiwalnych Weledy, w tym protokołów z posiedzeń zarządu z czasów nazistowskich. „Wszystkie te prace stanowią dla nas impuls do gruntownego, ponownego i szczegółowego zbadania historii naszej firmy w ramach szeroko zakrojonego, niezależnego badania” – mówi Tina Müller – „i oczywiście udostępnimy wyniki wszystkim”. Weleda planuje opublikować nowe, kompleksowe badanie GuG po jego zakończeniu, prawdopodobnie na początku 2027 roku.

CZYTAJ WIĘCEJ:

— Prezentacja raportu nt. współpracy niemieckich firm z nazistami w latach 1939-1945. Nitek-Płażyńska pyta: Skąd wzięły swoją pozycję na rynku?

— „Nazistowscy miliarderzy”. Rodzina Oetkerów przez lata milczała o swojej (przed)wojennej przeszłości. Prawdę ujawniono po śmierci seniora rodu

— Brunatna przeszłość niemieckiej firmy. Krupp wykorzystywał więźniów obozów, a po wojnie wspierał byłych członków SS

— Autor „Nazistowskich miliarderów”: Potomkowie Niemców budujących fortuny podczas III Rzeszy milczą o zbrodniczej przeszłości swoich rodzin

koal,olnk/DW/Spiegel/wPolityce.pl