Metodyczna eksterminacja kulturyMetodyczna eksterminacja kultury. "Szeroko zakrojona akcja konfiskaty polskich dóbr kultury rozpoczęła się już we wrześniu 1939 r."

Grabieży dokonywali także żołnierze armii sowieckiej, a w szczególności trofiejne bataliony posiadające w swoich szeregach historyków sztuki. Rabowanie trwało także po zakończeniu wojny.
W czasie II wojny światowej zaginęło kilkaset tysięcy dóbr kultury z polskich zbiorów publicznych, prywatnych i kościelnych. Według szacunków z 1942 r. zasoby muzealne zostały uszczuplone o połowę, a powojenne dane wskazują na utratę ponad 516 tys. dzieł sztuki.
Na liście zaginionych obrazów znajduje się „Portret młodzieńca” Rafaela Santi oraz dzieła takich mistrzów, jak: Jan Matejko, Jacek Malczewski, Wojciech Kossak, Aleksander Gierymski, Pieter Bruegel, Antoon van Dyck. Nieodnaleziona pozostaje Szkatuła Królewska, która wraz z obrazem Rafaela Santi została ukryta w pałacu Czartoryskich w Sieniawie. Już 14 września 1939 r. został on obrabowany przez niemieckie oddziały kontynuująca grabież polskich insygniów królewskich, która została zainicjowana przez Prusy podczas trzeciego rozbioru naszego kraju. W czasie II wojny wywieziono z Polski obrazy przedstawicieli XX-wiecznej światowej awangardy, takich jak kolaż „Gitara” Pabla Picassa.
