W końcu wezmą odpowiedzialność za przeszłość? Niemcy będą mogli łatwiej sprawdzić, czy ich przodkowie byli w NSDAP

Niemiecki tygodnik „Die Zeit” uruchomił nową wyszukiwarkę, która pozwala sprawdzić, czy przodkowie figurowali w dokumentach nazistowskiej partii NSDAP - napisał portal brytyjskiej stacji BBC.

Do niedawna ustalenie, czy ktoś z rodziny był członkiem NSDAP, wymagało kontaktu z Niemieckim Archiwum Federalnym. Sytuacja zmieniła się po udostępnieniu przez Amerykańskie Archiwum Narodowe kopii mikrofilmów z dokumentami dotyczącymi członkostwa w partii nazistowskiej.

Na tej podstawie niemiecki tygodnik „Die Zeit” zabezpieczył cały zbiór danych, kompleksowo go opracował i przygotował własną wyszukiwarkę we współpracy z archiwami w Niemczech i USA. Początkowo narzędzie umożliwiało przeszukiwanie około 4,5 mln kart indeksowych z czasów III Rzeszy, a po aktualizacji objęło kolejne 8,2 mln dokumentów. Wyszukiwarka pozwala odnaleźć karty członkowskie zarówno w centralnej, jak i regionalnej bazie danych, choć do wiarygodnej identyfikacji potrzebne są dokładne dane, zwłaszcza data i miejsce urodzenia członka rodziny.

Ponad 10 milionów Niemców było w NSDAP

W latach 1925–1945 do NSDAP wstąpiło około 10,2 mln Niemców. Ich dane prowadzono równolegle w dwóch kartotekach, które pod koniec wojny miały zostać zniszczone. Około 50 ton dokumentów przewieziono z monachijskiej siedziby partii do papierni w dzielnicy Freimann, jednak zniszczeniu zapobiegł Hanns Huber, miejscowy pracownik, który rozpoznał znaczenie materiałów i przekazał je Amerykanom.

Po wojnie karty odegrały ważną rolę w procesie denazyfikacji Niemiec. Przez blisko pół wieku były przechowywane w berlińskim Centrum Dokumentacji, a w 1994 roku trafiły do Niemieckiego Archiwum Federalnego, podczas gdy kopie mikrofilmów przekazano do Amerykańskiego Archiwum Narodowego w Waszyngtonie.

Odzew na uruchomienie wyszukiwarki okazał się ogromny; serwis odnotował miliony odsłon i tysiące udostępnień - podkreślił tygodnik „Die Zeit”.

PAP/mly