„Ponad 200 ukraińskich jeńców wojennych zmarło w rosyjskich więzieniach od początku pełnowymiarowej napaści Rosji na Ukrainę” – poinformowała agencja AP w raporcie opartym na danych organizacji pozarządowych, ONZ, rządu Ukrainy i ukraińskiej lekarki, która wykonała kilkadziesiąt sekcji.

Według ukraińskiego rządu Rosja przekazała dotąd Ukrainie ponad 5 tys. jeńców wojennych lub ich ciał. Z tej liczby 206 jeńców zmarło w więzieniach, w tym ponad 50 podczas eksplozji w barakach więziennych na terenach kontrolowanych przez Rosję.

Wiele tych zgonów wynika zapewne z przemocy stosowanej wobec osadzonych w rosyjskich więzieniach

— podała AP.

Tortury, głodzenie i słaba opieka

Urzędnicy ukraińscy wskazują, że częste przekazywanie przez stronę rosyjską ciał, które są okaleczone lub w stanie rozkładu, świadczy o próbach ukrycia przez Moskwę tortur, głodzenia jeńców oraz słabej opieki medycznej w więzieniach w Rosji i na okupowanych terenach Ukrainy.

Ponadto – jak wynika z danych ukraińskich prokuratorów - 245 ukraińskich jeńców zostało zabitych przez rosyjskich żołnierzy na polu walki.

W związku z maltretowaniem schwytanych żołnierzy Ukraina zamierza pozwać Rosję za zbrodnie wojenne w Międzynarodowym Trybunale Karnym.

Co z uwolnionymi jeńcami wojennymi?

Według raportu ONZ z 2024 r. 95 proc. uwolnionych jeńców ukraińskich było poddawanych torturom i maltretowanych. Więźniowie mówili o biciu, wstrząsach elektrycznych, podduszaniu, przemocy seksualnej, zmuszaniu do długotrwałego pozostawiania w bolesnych pozycjach, pozorowaniu egzekucji i pozbawianiu snu.

Takie postępowanie nie mogłoby być bardziej niezgodne z prawem

— powiedziała sprawozdawca ONZ ds. Ukrainy Danielle Bell.

Także organizacja broniąca praw człowieka Amnesty International opublikowała w bieżącym roku raport potwierdzający powszechne stosowanie tortur wobec ukraińskich jeńców w Rosji. Amnesty ostro skrytykowała utajnianie przez Moskwę miejsca i warunków przetrzymywania jeńców, podkreślając, że przedstawicielom organizacji pozarządowych i lekarzom odmawiano dostępu do więzień.

Określenie przyczyny śmierci

Według AP eksperci medycyny sądowej mają poważne trudności z określeniem przyczyny śmierci jeńców, których ciała zwrócono Ukrainie. W niektórych przypadkach brakuje organów wewnętrznych, w przypadku innych można odnieść wrażenie, że starano się ukryć obrażenia.

Lekarka wykonująca sekcje zwłok Inna Padej powiedziała agencji AP, że od początku wojny zbadała kilkadziesiąt ciał jeńców zwróconych przez Rosję. Na czaszce jednego z nich zauważyła ostatnio ślad po urazie wskazującym na uderzenie tępym przedmiotem, na tyle silne, że jeniec mógł zginąć na miejscu lub wkrótce potem.

Te obrażenia nie zawsze muszą być przyczyną śmierci

— powiedziała Padej – ale jasno świadczą o użyciu siły i torturowaniu żołnierzy”.

AP rozmawiała też z krewnymi 21 ukraińskich jeńców, którzy zmarli w więzieniu. Sekcje wykazały, że w pięciu przypadkach przyczyną była niewydolność serca, przy czym żołnierze byli w wieku 22, 39 lub 43 lat. Czterech zmarło na gruźlicę lub zapalenie płuc, jeden z powodu infekcji, jeden z powodu uderzenia tępym narzędziem, a jeden się udusił.

Według Padej takie przypadki wskazują na przemoc fizyczną oraz nieleczenie obrażeń i chorób.

W normalnych warunkach nie byłyby to przyczyny zgonu

— zaznaczyła.

CZYTAJ WIĘCEJ: RELACJA. 1189. dzień wojny na Ukrainie. Zełenski ostrzega: Putin nie zamierza kończyć wojny i przygotowuje nowe operacje

nt/PAP