„Unia Europejska i Ukraina być może przyjmą nowe porozumienie handlowe przed latem” - powiedział agencji Reutera komisarz UE ds. rolnictwa Christophe Hansen. Kwoty na wwóz towarów mają być wyższe niż te, które obowiązywały przed pełnowymiarową inwazją Rosji na sąsiedni kraj.

Jesteśmy bardzo zdeterminowani, aby dokończyć to porozumienie tak szybko, jak to możliwe

— zapowiedział Hansen.

Koniec ATM

Dziś przestały obowiązywać w UE autonomiczne środki handlowe (ATM), które zniosły cła i kwoty dla importerów z Ukrainy. Kijów otrzymał takie zwolnienie w 2022 r. po wybuchu pełnowymiarowej wojny, aby zrekompensować wyższe koszty eksportu zboża w związku z zablokowaniem przez Rosję szlaku handlowego przez Morze Czarne.

Tego samego dnia wprowadzone zostały środki tymczasowe, które będą regulować wymianę z Ukrainą do czasu wynegocjowania nowego porozumienia. Zgodnie z nimi handel z Kijowem wróci do zasad sprzed pełnowymiarowej rosyjskiej inwazji i będzie opierał się na umowie handlowej (DCFTA) z 2016 r., która wprowadziła wolny handel w niektórych obszarach, ale pozostawiła kwoty i cła na produkty rolne, konkurencyjne dla unijnego rolnictwa.

Nowe porozumienie

Jak powiedział agencji Reutera Hansen, nowe porozumienie zakłada wyższe kwoty niż DCFTA, ale mniejszą liberalizację handlu, niż przewidziana przez ATM.

W tym kontekście komisarz wymienił cukier, którego import z Ukrainy do UE wyniósł w 2024 r. 500 tys. ton, znacznie przekraczając przedwojenne kwoty o wielkości 20 tys. ton. Hansen zapowiedział, że nowe limity będą „zdecydowanie wyższe” niż te w ramach ustaleń sprzed 2022 r.

Myślę, że możemy wchłonąć pewną ilość tych produktów

— zaznaczył.

Odejście od ATM odbywa się w kontekście silnego oporu niektórych krajów członkowskich UE, zwłaszcza sąsiadujących z Ukrainą, które argumentowały, że handel zliberalizowano kosztem ich rolników i gospodarek.

Umowa o bezcłowym handlu

Umowa o bezcłowym handlu dała zastrzyk finansowy Ukrainie, dla której rolnictwo - obok przemysłu metalurgicznego - jest kluczowym sektorem eksportowym. Odejście od umowy zrodziło obawy Kijowa o dalsze wpływy do budżetu, zwłaszcza w perspektywie utraty Pokrowska - atakowanego przez rosyjskie wojska miasta w obwodzie donieckim, który jest wiodącym ośrodkiem przemysłu metalurgicznego w kraju.

KE odpierała dziś zarzuty dziennikarzy o porzucenie Kijowa, podkreślając, że wsparcie dla Ukrainy jest „silniejsze niż kiedykolwiek indziej”, a odejście od liberalizacji wymuszone jest zmianami geopolitycznymi (odblokowanie szlaków morskich na Morzu Czarnym) i potrzebą uwzględnienia potrzeb krajów członkowskich UE.

Próbujemy znaleźć równowagę pomiędzy, z jednej strony, udzieleniem Ukrainie jak największego wsparcia gospodarczego i politycznego, a z drugiej strony, uwzględnieniem realiów gospodarczych i politycznych tutaj, w Unii Europejskiej

— powiedział rzecznik KE Olof Gill.

Negocjacje nad nową umową rozpoczęły się 2 czerwca.

CZYTAJ WIĘCEJ: RELACJA. 1199. dzień wojny na Ukrainie. Zmasowany rosyjski ataki z użyciem rakiet i dronów! 4 zabitych i 20 rannych w Kijowie

nt/PAP