Autor bestsellerów, polityk, skandalista. Zmarł Jeffrey ArcherAutor bestsellerów, polityk, skandalista. Zmarł Jeffrey Archer

Urodzony w 1940 roku Archer spędził dzieciństwo w nadmorskiej miejscowości Weston-super-Mare. Poprzednim lokatorem jego pokoju był legendarny komik John Cleese, członek grupy Monthy Pyton. Jego dzieciństwo było jednak mało zabawne. Jego ojciec, który miał 64 lata gdy się urodził, był bigamistą i oszustem. Został za te oszustwa skazany, a gdy wypuszczono go warunkowo z więzienia, uciekł do USA, gdzie ożenił się z kolejną kobietą.

Postanowił zostać politykiem

Po skończeniu szkoły Archer imał się różnych zajęć. Przeszedł przeszkolenie wojskowe, pracował też m.in. jako policjant czy wuefista. W 1963 udało mu się dostać na roczny kurs na Uniwersytecie Oksfordzkim, którego skończenie zajęło mu trzy lata. Później oskarżano go, że został na niego przyjęty, bo skłamał o swoich kwalifikacjach akademickich. Po jego ukończeniu pracował dla brytyjskich organizacji charytatywnych, organizując dla nich zbiórki pieniędzy.

Pod koniec lat sześćdziesiątych Archer zdecydował, że chce zostać politykiem. W 1967 roku udało mu się zostać radnym Havering, w wyborach wystartował jako członek Partii Konserwatywnej. W tym czasie założył też własną agencję PR i galerię sztuki nowoczesnej, ale na obu tych firmach stracił pieniądze. W 1969 roku, w wieku 29 lat, został po raz pierwszy posłem. Był zaliczany do lewego skrzydła Partii Konserwatywnej. 

Zaczął pisać, bo miał długi

W 1974 roku Archer padł ofiarą oszustów. Rzekoma inwestycja sprawiła, że był zadłużony na niemal pół miliona funtów. To sprawiło, że zrezygnował ze startu w wyborach w 1974 roku. Podczas procesu tych oszustów, który miał miejsce w Kanadzie, ukradł ze sklepu trzy garnitury. Nie postawiono mu zarzutów, a że to zrobił, przyznał dopiero pod koniec lat 90tych.

Aby uniknąć bankructwa, Archer postanowił zostać pisarzem. Swoją debiutancką powieść, „Co do grosza”, opublikował w 1974 roku. Okazała się sporym sukcesem. Następna, opublikowana w 1979 roku „Kane i Abel”, trafiła na pierwsze miejsce listy bestsellerów New York Times. Chociaż jego powieści zwykle były przyjmowane chłodno przez krytyków, nie zmniejszyło to ich popularności wśród czytelników. Szacuje się, że w swoim życiu sprzedał ponad 300 mln książek. Prace nad ostatnią, „Adam i Ewa”, zaczął w zeszłym roku, ma premierę dzisiaj.

Wielki powrót 

W latach osiemdziesiątych Archer postanowił wrócić do polityki. Mimo sprzeciwu wielu prominentnych torysów, w 1985 roku udało mu się zostać wiceprzewodniczącym Partii Konserwatywnej. Jego kariera miała się jednak zakończyć jednym z najbardziej spektakularnych upadków w historii polityki.

Wszystko zaczęło się od artykułu, który w październiku 1986 roku opublikował tabloid News of the World. Sugerował, że Archer zapłacił prostytutce Monice Coghlan 2 tys. funtów, by wyjechała z nim na zagraniczne wakacje i świadczyła mu „usługi”. Wkrótce potem konkurencyjny tabloid Daily Star też poświęcił temu artykuł, tym razem oskarżając go wprost. Archer pozwał obie redakcje za zniesławienie. Z News of the World ostatecznie zawarł ugodę. Podczas procesu z Daily Star nie negował, że przekazał jej pieniądze, ale twierdził, że zrobił to w ramach działalności charytatywnej. Sąd przyznał mu odszkodowanie w rekordowej wtedy kwocie pół miliona funtów, a autor tego artykułu stracił pracę. 

W latach 90tych kontynuował karierę polityczną. W 1999, dzięki wsparciu byłych premierów, Margaret Thatcher i Johna Majora, został kandydatem Partii Konserwatywnej w wyborach burmistrza Londynu. Pod koniec listopada tego roku News of the World opublikowała jednak artykuł, w którym Ted Francis, jego były przyjaciel, oskarżył go o celowe kłamstwa podczas procesu z Daily Star. Archer tego samego dnia zrezygnował ze startu w wyborach, a wkrótce potem został wyrzucony z partii. 

Sąd nie miał litości 

To jednak nie był koniec jego kłopotów. We wrześniu 2000 roku został oskarżony o okłamywanie wymiaru sprawiedliwości. Francis zeznał, że Archer poprosił go o przygotowanie fałszywego alibi. Potwierdziła to jego była asystentka, która pokazała na dowód swój dziennik, w którym zapisywała aktywność swojego szefa. Andrina Colquhon zeznała, że w latach osiemdziesiątych miał z nią romans, chociaż twierdził wcześniej przed sądem, że jego małżeństwo jest szczęśliwe. Sąd skazał go ostatecznie na cztery lata więzienia, z czego odsiedział połowę. Musiał też oddać Daily Star odszkodowanie i zapłacić 1,3 mln funtów kosztów prawnych i odsetek. 

Po wyjściu z więzienia Archer napisał popularną trylogię, w której opisał swoje doświadczenia. Nadal był członkiem Izby Lordów, bo nie istniał wtedy mechanizm, który umożliwiłby odebranie mu tego stołka, ale aż do rezygnacji w 2024 roku był nieaktywny politycznie. Nie uchroniło go to jednak przed kolejnymi skandalami. Jeszcze podczas pobytu w więzieniu był podejrzewany o defraudację pieniędzy, które na początku lat 90tych zebrał na pomoc Kurdom, ale ostatecznie nie usłyszał zarzutów. W 2004 roku rząd Gwinei Równikowej oskarżał go także o to, że był jednym ze sponsorów nieudanego zamachu stanu. Jego przywódca, angielski najemnik Simon Mann, twierdził potem, że przekazał mu na ten cel 135 tysięcy funtów.

Wydawnictwo HarperCollins poinformowało, że Archer zmarł w poniedziałek w swoim domu. Miał 86 lat. Nie ujawniono na razie przyczyny śmierci, ale wydawnictwo napisało w oświadczeniu, że zmarł nagle i spokojnie, w przerwie między sesjami pisarskimi.

źr. wPolityce