Spotkanie Xi-Trump. Co dalej z Tajwanem? Wiemy, co ustalili przywódcy

Rozmowa przywódcy Chin Xi Jinpinga i prezydenta USA Donalda Trumpa w Wielkiej Hali Ludowej w Pekinie trwała ponad dwie godziny. Następnie przewodniczący ChRL oprowadził Trumpa po pekińskiej Świątyni Nieba. Amerykański przywódca nie odpowiedział na pytania dziennikarzy w sprawie Tajwanu, ale oświadczył, że „Chiny są piękne”.

Było to pierwsze spotkanie przywódców obu krajów w ramach obecnej wizyty Trumpa w Chinach.

Spotkanie delegacji rządowych obu krajów trwało około dwóch godzin i 15 minut.

Następnie Xi spotkał się z grupą szefów amerykańskich korporacji. W delegacji USA są m.in. szef SpaceX i Tesli Elon Musk, szef Apple’a Tim Cook i szef Nvidii Jensen Huang. Agencja Xinhua podała, że Xi oznajmił biznesmenom, że „drzwi Chin otworzą się szerzej”, a przed ich firmami otworzą się szersze perspektywy.

Trump w Świątyni Nieba

Kolejnym punktem wizyty prezydenta USA było zwiedzanie XV-wiecznej Świątyni Nieba, wpisanej na listę światowego dziedzictwa UNESCO, w której chińscy cesarze z dynastii Ming i Qing modlili się o obfite zbiory.

Trump jest drugim urzędującym prezydentem USA, który odwiedził to miejsce; wcześniej zrobił to Gerald Ford w 1975 roku

— przypomniała stacja BBC.

Dziennik „New York Times” przekazał, powołując się na dziennikarzy podróżujących z Trumpem, że ich wejście do kompleksu świątynnego opóźniło się o prawie 30 minut, ponieważ ochrona nie chciała wpuścić na teren świątyni towarzyszącego im agenta Secret Service z bronią.

Ostatecznie osiągnięto kompromis

— podał „NYT”.

Tajwan - kluczowa sprawa

Gdy przed świątynią Trump i Xi pozowali do zdjęć, dziennikarze pytali prezydenta USA, czy rozmawiał z przywódcą Chin na temat Tajwanu. Trump nie odniósł się do tych pytań i powiedział tylko:

Wspaniałe miejsce, niesamowite. Chiny są piękne.

Państwowa chińska agencja prasowa Xinhua podała wcześniej, że w czasie rozmowy w Wielkiej Hali Ludowej Xi powiedział Trumpowi, że kwestia Tajwanu jest najważniejszą sprawą w dwustronnych relacjach Chin z USA i może doprowadzić do konfliktu pomiędzy tymi krajami.

Agencja Reutera zwróciła tymczasem uwagę, że Chiny odnowiły licencje eksportowe dla setek amerykańskich zakładów przetwórstwa wołowiny. Licencje wygasły wcześniej w czasie amerykańsko-chińskiej wojny handlowej. Nie jest jasne, kiedy licencje wznowiono, ale część komentatorów oceniła to jako ustępstwo związane z wizytą Trumpa w Pekinie.

W składzie amerykańskiej delegacji jest szef koncernu Cargill Brian Sikes, którego zakłady zostały objęte wznowieniem licencji, a przed wizytą spodziewano się ogłoszenia przez Chiny planów zakupu amerykańskich produktów, w tym towarów rolno-spożywczych

— zaznaczył Reuters.

Oświadczenie chińskiego MSZ

„Przewodniczący ChRL Xi Jinping oświadczył, że uzgodnił z prezydentem USA Donaldem Trumpem określenie nowego kierunku wzajemnych relacji, które mają być konstruktywne, strategiczne i stabilne” – ogłosiło w komunikacie chińskie MSZ.

W czasie spotkania w Wielkiej Hali Ludowej w Pekinie obaj przywódcy wymienili opinie w sprawie „głównych kwestii międzynarodowych i regionalnych, w tym sytuacji na Bliskim Wschodzie, kryzysu na Ukrainie i Półwyspu Koreańskiego”

— napisano.

Komentatorzy przewidywali wcześniej, że oprócz napiętych relacji handlowo-technologicznych, prezydent USA może poruszyć z przywódcą Chin kwestię amerykańsko-izraelskiej wojny z Iranem i inwazji Rosji na Ukrainę.

Według komunikatu chińskiego MSZ Xi oświadczył, że „konstruktywna strategiczna stabilność” będzie wytyczną relacji chińsko-amerykańskich przez nadchodzące trzy lata i dłużej. Zaznaczył, że będą to relacje oparte na współpracy, umiarkowanej konkurencji i długoterminowej stabilności, dające możliwość radzenia sobie z różnicami.

W początkowej, otwartej dla mediów części spotkania, Xi oświadczył, że świat znalazł się na „nowym rozdrożu”, a stabilne relacje chińsko-amerykańskie są dla niego korzystne. Ocenił, że oba kraje powinny być partnerami, a nie rywalami.

Komunikat Białego Domu

„Prezydent USA Donald Trump i przywódca Chin Xi Jinping zgodzili się, że cieśnina Ormuz musi być otwarta dla swobodnego transportu surowców energetycznych” - wynika z oświadczenia Białego Domu po spotkaniu obu liderów w Pekinie. Blokada Ormuzu to skutek wojny USA i Izraela z Iranem, trwającej od 28 lutego.

W odpowiedzi na amerykańsko-izraelskie ataki, siły irańskie zablokowały Ormuz – cieśninę kluczową dla transportu ropy naftowej z Bliskiego Wschodu. Od 8 kwietnia między USA a Iranem obowiązuje rozejm, ale cieśnina pozostaje praktycznie zablokowana.

Trump i Xi rozmawiali też o pogłębieniu postępów w walce z przerzucaniem do USA substancji chemicznych będących prekursorami fentanylu oraz o zwiększeniu kupna przez Chiny amerykańskich produktów rolnych.

W oświadczeniu na temat spotkania, które określono jako „dobre”, nie wspomniano o kwestii Tajwanu. ChRL uważa Tajwan za zbuntowaną prowincję i grozi atakiem na demokratycznie rządzoną wyspę, którą łączy sojusz z USA.

Trump przybył do Pekinu wczoraj i pozostanie tam do jutra. To jego pierwsza wizyta w Chinach od 2017 roku. Według planu wieczorem prezydent USA ma wziąć udział w bankiecie wydanym na jego cześć, a w piątek ponownie spotkać się z Xi na roboczym lunchu.