Pokojowy Nobel w tym roku dla Iranki Narges Mohammadi. Laureatka odbywa od 12 lat wyrok 134 lat więzienia za obronę praw kobiet

„Przebywająca w więzieniu obrończyni praw kobiet w Iranie Narges Mohammadi została laureatką Pokojowej Nagrody Nobla za 2023 rok” - ogłosił w piątek Norweski Komitet Noblowski. Swoje wystąpienie przewodnicząca Komitetu Berit Reiss-Andersen rozpoczęła hasłem „kobiety, życie, wolność”.

Nobel za „walkę z uciskiem w Iranie i promowanie praw człowieka dla wszystkich”

Norweski Komitet Noblowski podjął decyzję o przyznaniu (Narges Mohammadi) Pokojowej Nagrody Nobla za walkę z uciskiem w Iranie i jej walkę na rzecz promowania praw człowieka dla wszystkich

— wskazała Reiss-Andersen.

Przypomniała, że Mohammadi od dawna walczy o prawa kobiet w Iranie, które kwestionują rygorystyczne zasady zasłaniania ciała narzucone przez duchowieństwo islamskie oraz wzywa do zniesienia kary śmierci i wprowadzenia demokratycznych reform.

134 lata więzienia

Jej walka wiązała się dużymi osobistymi stratami. Reżim aresztował ją 13 razy i pięć razy skazał ją na łącznie 134 lata więzienia. Ona nadal tam przebywa

— podkreśliła Reiss-Andersen.

Mohammadi jest osadzona w cieszącym się złą sławą więzieniu Ewin w Teheranie; w tym zakładzie karnym dysydentka przygotowała raport na temat torturowania więźniarek.

Przewodnicząca Komitetu odniosła się do wydarzeń z ubiegłego roku w Iranie po śmierci 22-letniej Mahsy Amini. Młoda kobieta została aresztowana 13 września 2022 roku przez policję moralności w Teheranie, gdyż zdaniem funkcjonariuszy niewłaściwie zakryła włosy. Zmarła trzy dni później w szpitalu.

Reiss-Andersen przypomniała, że ubiegłoroczne demonstracje w Iranie były jednymi z największych od czasu rewolucji islamskiej w 1979 roku.

Przesłanie do irańskiego reżimu

Pytana przez dziennikarzy, jakie przesłanie kieruje Norweski Komitet Noblowski do irańskiego reżimu, odpowiedziała: „słuchajcie swojego narodu, szanujcie prawa kobiet”. Reiss-Andersen wyraziła również nadzieję, że noblistka zostanie zwolniona z więzienia i będzie mogła przybyć 10 grudnia do Oslo na ceremonię wręczenia Pokojowej Nagrody Nobla.

„Nagroda wzmocni jej walkę i ruch, którym kieruje”

Ta Nagroda Nobla zintensyfikuje walkę Narges o prawa człowieka, ale co jeszcze ważniejsze, jest to w istocie nagroda dla tej kobiety, jej życia oraz (ruchu) wolności

— oświadczył na wieść o przyznaniu Narges Mohammadi pokojowego Noble jej przebywajacy w Paryżu mąż.

Rodzina noblistki napisała w komunikacie, że Nagroda Nobla to „historyczny i ważny moment dla walki o wolność w Iranie”.

Dedykujemy tę nagrodę wszystkim Irańczykom, a zwłaszcza irańskim kobietom i dziewczynom, które zainspirowały cały świat swą odwagą i walką o wolność i równość

— oznajmiła rodzina.

Jak dodano w oświadczeniu, „Narges zawsze mówiła, że zwycięstwo niełatwo osiągnąć, ale jest ono pewne”.

Mohammadi odbywa wyrok 12 lat pozbawienia wolności.

Iran reaguje

Przyznanie Narges Mohammadi pokojowej nagrody Nobla nie pozostało bez reakcji w samym Iranie.

Półoficjalna irańska agencja Fars ogłosiła, że irańska obrończyni praw kobiet uhonorowana została za „swoje działania przeciw bezpieczeństwu narodowemu Iranu”.

Narges Mohammadi dostała tę nagrodę od przedstawicieli państw Zachodu

— podkreśliła.

Władze Iranu na razie nie skomentowały sprawy.

Urodzona w 1972 roku Narges Mohammadi jest z wykształcenia fizykiem, ale pracowała głównie jako dziennikarka. Jest czołową irańską aktywistką, która walczy o prawa kobiet oraz o zniesienie kary śmierci.

Do Pokojowej Nagrody Nobla nominowano w tym roku 212 osób i 93 organizacje. To najmniejsza liczba zgłoszeń od 2019 roku. W rekordowym 2016 roku przyjęto aż 376 propozycji. Jak wskazał fundator Alfred Nobel, laureat powinien działać na rzecz „braterstwa narodów”, rozbrojenia oraz rozpowszechniania „kongresów pokojowych”.

W tym roku wartość Nagrody Nobla wzrosła do najwyższego w historii poziomu 11 mln koron szwedzkich (ok. 4,41 mln zł).

CZYTAJ TAKŻE:

— Oto literacki Nobel 2023! Norweg Jon Fosse został nagrodzony za „nowatorskie sztuki i prozę, które dają wyraz temu, co niewypowiedziane”

— Nagroda Nobla z medycyny przyznana! Odkrycie laureatów umożliwiło „opracowanie szczepionek mRNA przeciwko Covid-19”

— Tegoroczne Noble z chemii trafią do trzech odkrywców „kropek kwantowych”. Komitet Noblowski: „Dodali koloru do nanotechnologii”

PAP/rdm