„Opiłowywanie katolików” (pamiętne słowa Sławomira Nitrasa) rzekomo miało być jedynie politycznym hasłem? Ten dokument pokazuje, że to rzeczywistość pod rządami koalicji 13 grudnia! Z przekazanych przez MEN danych wynika, że po ograniczeniu liczby godzin religii z dwóch do jednej tygodniowo w roku szkolnym 2025/2026 pracę straciło 4515 nauczycieli religii - alarmuje Stowarzyszenie Katechetów Świeckich.

Ponad 4,5 tys. nauczycieli religii oficjalnie straciło pracę!

Stowarzyszenie powołuje się na odpowiedź minister edukacji Barbary Nowackiej (KO), skierowanej do Rzecznika Praw Obywatelskich. Szefowa MEN przyznała, że po wejściu w życie rozporządzenia z 17 stycznia 2025 r., ograniczającego liczbę godzin religii z dwóch do jednej tygodniowo, w roku szkolnym 2025/2026 pracę straciło 4515 nauczycieli religii. Dane wynikają z Systemu Informacji Oświatowej i zostały przekazane Rzecznikowi Praw Obywatelskich.

Według ministerstwa liczba nauczycieli religii spadła z 27 393 do 22 876, czyli o około 16,5 proc. W odpowiedzi przekazanej Rzecznikowi Praw Obywatelskich minister Nowacka twierdzi jednocześnie, że zmiany „nie spowodowały masowych zwolnień nauczycieli tych przedmiotów” (sic!).

„To jedynie wierzchołek góry lodowej”

Zdaniem Stowarzyszenia Katechetów Świeckich przedstawione dane nie oddają pełnej skali skutków zmian wprowadzonych przez Ministerstwo Edukacji.

4515 zwolnionych nauczycieli to jedynie wierzchołek góry lodowej. Naszym zdaniem co najmniej drugie tyle osób zostało wypchniętych z zawodu poprzez tzw. ukryte bezrobocie, przechodzenie na urlopy dla poratowania zdrowia, wcześniejsze emerytury czy nauczycielskie świadczenia kompensacyjne. To również konsekwencje decyzji Ministerstwa Edukacji

— podkreślił w komunikacie Tomasz Sypniewski ze Stowarzyszenia Katechetów Świeckich.

SKŚ zwraca uwagę, że ponad 4,5 tysiąca utraconych miejsc pracy w ciągu jednego roku szkolnego trudno uznać za zjawisko niemasowe, zwłaszcza że liczba ta nie obejmuje osób, które formalnie pozostały w systemie, lecz utraciły możliwość wykonywania zawodu w dotychczasowym wymiarze.

Stowarzyszenie przypomina również, że w lipcu 2025 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł niekonstytucyjność wspomnianego rozporządzenia MEN. W uzasadnieniu wyroku Trybunał wyjaśnił, że Ministerstwo Edukacji Narodowej działało jednostronnie i wprowadziło przepisy bez odpowiedniego uzgodnienia ich z władzami Kościoła katolickiego oraz innych związków wyznaniowych. Według Trybunału narusza to zapisaną w Konstytucji RP zasadę konsensualnego regulowania relacji państwa z Kościołami, a także zapisy ustawy o systemie oświaty oraz Konkordatu.

Państwo nie może ignorować skutków aktu prawnego, który został uznany za niekonstytucyjny. Za każdą z tych liczb kryją się konkretni nauczyciele, ich rodziny oraz uczniowie, którzy zostali pozbawieni doświadczonych pedagogów

— zaznaczył Tomasz Sypniewski.

Co z ustawą „Tak dla religii i etyki”?

Przypomnijmy również, że w reakcji na wprowadzone przez MEN zmiany Stowarzyszenie Katechetów Świeckich przygotowało projekt ustawy „Tak dla religii i etyki w szkole”. Projekt zakłada dwie obowiązkowe lekcje religii lub etyki w tygodniu. Lekcje miałyby być obowiązkowe w przedszkolach, szkołach podstawowych i ponadpodstawowych, z wyjątkiem szkół dla dorosłych. Ocena z tych przedmiotów miałaby być umieszczana na świadectwie szkolnym, uwzględniana przy promocji do następnej klasy i wliczana do średniej ocen. Pod obywatelskim projektem ustawy podpisało się 500 tys. osób.

Pierwsze czytanie projektu odbyło się w Sejmie pod koniec września 2025 r. Za dalszymi pracami nad projektem opowiedzieli się wówczas wszyscy głosujący posłowie PiS, Konfederacji i PSL-TD, a także 8 z 28 głosujących posłów Polski 2050-TD. Decyzja Sejmu spotkała się z przedziwną krytyką w wykonaniu m.in. premiera Donalda Tuska.

W maju br. nad projektem pochyliły się sejmowe Komisje Edukacji i Nauki oraz Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej. Po przystąpieniu do rozpatrywania projektu Biuro Legislacyjne Sejmu zwróciło uwagę, że parlament pracuje obecnie nad innym projektem nowelizacji ustawy, co może powodować problemy natury technicznej. W związku z tym przewodnicząca posiedzeniu Krystyna Szumilas zarządziła przerwę do czasu otrzymania stanowiska rządu. Decyzja ta wywołała sprzeciw posłów PiS, którzy ocenili sytuację jako „skandaliczną”.

Nowa podstawa programowa

W odpowiedzi na wprowadzone przez MEN zmiany KEP zatwierdziła nową podstawę programową nauczania religii w szkole, która została zaprezentowana 4 grudnia 2025 r. Przewodniczący Komisji Wychowania Katolickiego KEP bp Wojciech Osial wyjaśnił, że celem reformy jest dostosowanie wychowania religijnego do współczesnych wyzwań religijnych, kulturowych i społecznych. Nowa podstawa programowa ma odpowiadać na pytania uczniów m.in. o pochodzenie człowieka, relację nauki i wiary czy związki chrześcijaństwa z kulturą. Zmiana ma wejść w życie od 1 września 2027 r.

olnk/mat.prasowe SKŚ/PAP