Komisarz ds. budżetu UE Piotr Serafin powiedział w Brukseli, że do unijnego programu pożyczek na obronę SAFE wprowadzono wyjątek m.in. po to, by „rozruszać” przemysł obronny w Polsce. Jak dodał, chodzi o możliwość realizowania projektów zamawianych wyłącznie przez jedno państwo członkowskie.
„Wyjątek, by rozruszać przemysł obronny w Polsce”
Polski komisarz, który brał udział w pracach nad projektem unijnego rozporządzenia ustanawiającego SAFE, przypomniał, że na etapie prac nad tym programem wprowadzono wyjątek od generalnej zasady dotyczącej realizowania projektów wspólnie przez państwa członkowskie. Według niego zgodnie z tym wyjątkiem do czerwca 2026 r. będzie można realizować projekty zamawiane wyłącznie przez jedno państwo UE.
To był jeden z wyjątków, który, tak mówiąc szczerze, został wprowadzony m.in. po to, żeby rozruszać przemysł obronny w Polsce
— powiedział Serafin. miała to być odpowiedź na zarzuty opozycji w Polsce, która zaznaczała, że konstrukcja programu SAFE będzie promować przemysł niemiecki.
Plan, który został przedłożony przez rząd polski, zakłada koncentrację inwestycji na terytorium Polski
— stwierdził komisarz.
Projekt z mechanizmem warunkowości
Przypomnijmy, że w zeszłym tygodniu posłowie koalicji 13 grudnia przeforsowali w Sejmie projekt ustawy o SAFE. Rządząca koalicja odrzuciła 13 poprawek złożonych przez klub Prawa i Sprawiedliwości.
Przepadła m.in. poprawka gwarantująca wyjęcie środków pożyczki SAFE z unijnego mechanizmu warunkowości. Miałoby to wykluczyć casus, znany już z procedury blokowania środków z Krajowego Planu Odbudowy (KPO).
CZYTAJ WIĘCEJ: 10 bezpieczników w ustawie o SAFE, które odrzucił Sejm. Miały chronić interes Polski! Rząd Tuska klaszcze, ambasador Niemiec zadowolony
Serafin powiedział dziennikarzom, że porównywanie programu SAFE do KPO, jeśli chodzi o możliwość blokowania wypłat, „jest o tyle nieadekwatne, że w KPO mówiliśmy o kamieniach milowych, o superkamieniach milowych, o wymaganych reformach”.
„Superkamieniami milowymi” nazywane były reformy w sądownictwie, które zostały zapisane w polskim KPO jako warunek rozpoczęcia wypłat pieniędzy z całego funduszu.
Tutaj mówimy wyłącznie o ochronie interesów finansowych Wspólnoty i to jest, powiem uczciwie, także mój obowiązek, żeby zapewnić, że pieniądze europejskiego podatnika zostaną wydane w celach, na które zostały przeznaczone
— przekonywał komisarz.
Mówimy tu o konflikcie interesów, mówimy o nieprzejrzystych zamówieniach publicznych, mówimy także o sytuacjach korupcyjnych
— wymienił.
Każde euro, które wydajemy z budżetu europejskiego, jest i musi być objęte czymś, co nazwałbym tarczą antykorupcyjną. Dotyczy to także programu SAFE
— zaznaczył Serafin.
Mechanizmu warunkowości to polityka
Warto jednak pamiętać, że wprawdzie mechanizm warunkowości, który jest opisany w unijnym rozporządzeniu, nie byłby groźny, gdyby jego prawne zasady były stosowane w praktyce. Kłopot w tym, że decyzje podejmowane przez KE w sprawie blokowania środków europejskich, mają charakter polityczny, a nie obiektywny i merytoryczny.
Z takim postępowaniem KE zderzył się już rząd Mateusza Morawieckiego. Wynegecjowane prawie 60 mld euro w ramach KPO zostało, za namową ówczesnej liberalno-lewicowej opozycji, zamrożone na blisko dwa lata, czyli w praktyce do pełnego przejęcia rządów przez koalicję 13 grudnia.
Serafin o oprocentowaniu pożyczki SAFE
Jak podkreślił unijny komisarz, biorąc pożyczki na obronę w ramach SAFE, Polska skorzysta z wiarygodności kredytowej największych europejskich gospodarek.
W ubiegłym tygodniu mieliśmy emisję obligacji na około 11 mld euro. Obligacje o terminie zapadalności siedmiu lat wycenione były na poniżej 3 proc. Obligacje o terminie zapadalności 20 lat były wycenione na około 20 proc. Przeciętnie portfel obligacji, który sprzedajemy, to jest około 10 lat.
— powiedział Serafin.
Więc mówimy rzeczywiście o około 3 proc.
— wyliczał.
Serafin dodał, że pożyczki z SAFE przez 10 pierwszych lat nie muszą być spłacane. - Mamy wakacje kredytowe na pierwsze 10 lat i one mogą być naprawdę długookresowe, do 45 lat - zaznaczył.
Polski plan inwestycyjny, dotyczący pieniędzy z SAFE, został dziś ostatecznie zatwierdzony przez UE. Polska otrzyma z niego blisko 44 mld euro w formie pożyczek.
Prezes PiS ostrzegł: Program ma „potężne aspekty polityczne”
Prezes PiS Jarosław Kaczyński ocenił w poniedziałek, że prezydent Karol Nawrocki powinien zawetować ustawę wdrażającą unijny program SAFE. Według niego program ma „potężne aspekty polityczne”, a jego celem jest zjednoczenie Europy „pod niemieckim przywództwem”.
„Nie można wpadać w publicystyczny huraoptymizm”
Prezydent Karol Nawrocki zapytany w niedzielę w wywiadzie dla Polsat News, czy podpisze ustawę wdrażającą SAFE odparł, że „jeszcze mamy czas, jeszcze będą prace w Senacie nad tą ustawą”. Zaznaczył, że po posiedzeniu Rady Bezpieczeństwa Narodowego, na którym dyskutowane o SAFE, część obaw pozostała.
Jest jednak kredyt do 2070 roku, z jednej strony wielka szansa, oczywiście nie można wpadać w emocje zupełnie negatywne wokół programu SAFE, ale z drugiej strony nie można też wpadać w taki publicystyczny huraoptymizm
— zaznaczył prezydent.
CZYTAJ TEŻ:
— Pożyczymy ponad 180 mld zł z SAFE bez podpisu Prezydenta RP i co nam zrobicie?
oprac. Sławomir Cedzyński/PAP/wPolityce.pl
Wszystkie najnowsze artykuły znajdziesz na wPolityce.pl/najnowsze. Nie przegap!
Publikacja dostępna na stronie: https://wpolityce.pl/polityka/753504-serafin-w-brukseli-opowiada-dla-polski-jest-wyjatek-w-safe
Dziękujemy za przeczytanie artykułu!
Najważniejsze teksty publicystyczne i analityczne w jednym miejscu! Dołącz do Premium+. Pamiętaj, możesz oglądać naszą telewizję na wPolsce24. Buduj z nami niezależne media na wesprzyj.wpolsce24.