Przewrót kopernikański czy polityczny erzac? "To nie jest najlepszy pomysł na budowanie programu poważnej partii". POLEMIKA

Na łamach portalu wPolityce Maciej Pawlicki pisze: Kopernikański przewrót – ciąg dalszy. Ciekawy „Projekt 27” Konfederacji. „Nie wiem, jak się rozwinie, ale jest w nim ogromny potencjał”. I dalej: „Dwa dni temu Konfederacja uruchomiła swój „Projekt 27”, czyli otwartą dla wszystkich internetową platformę gromadzenia pomysłów programowych, zachęcając „zgłoś swój pomysł na lepszą Polskę”. Po selekcji, debatach i opracowaniu mają one stać się częścią ogłoszonego za kilka miesięcy programu Konfederacji”.

Szanowny Panie Macieju, śmiem twierdzić, ze to nie jest żaden kopernikański przewrót, ale bardzo leniwy sposób budowania programu na bazie pomysłów, które niekoniecznie muszą być akceptowalne przez większość społeczeństwa.

Nie deprecjonując w minimalny nawet sposób wagi ewentualnych pomysłów, nie kwestionuję tej formy zaangażowania Polaków w budowanie swojej przyszłości, postaram się napisać, dlaczego to nie jest najlepszy pomysł na budowanie programu poważnej partii.

I. Przede wszystkim trudno określić profil światopoglądowy ugrupowania, które będzie wykorzystywać pomysły od skrajnie lewackich, po skrajnie konserwatywne. Pewnym „bezpiecznikiem” są tu liderzy w poszczególnych kategoriach, którzy mają selekcjonować pomysły i profilować je wg pożądanego przez partię programu. Można też założyć, że Konfederacja porzuci kwestie światopoglądowe, ale wówczas pełniła by raczej rolę firmy zarządzającej krajem (po potencjalnie wygranych wyborach). Partia tymczasem realizuje interesy wyborców o określonym światopoglądzie i wyznających podobne wartości. Powtórzę: wątpliwe, czy uda się zbudować spójny program na bazie pomysłów o bardzo szerokim spektrum światopoglądowym. Kłopoty obecnie rządzącej koalicji z wewnętrznym uzgodnieniami, koalicji o zbliżonym jednak lewicowo-liberalnym światopoglądzie, potwierdzają w praktyce moje wątpliwości.

II. Leniwy sposób budowania programu w sposób zaproponowany przez „Projekt 27” oznacza, brak weryfikacji pomysłów z oczekiwaniami grup społecznych. Dla pełnego zrozumienia tej tezy przytoczę najnowszą inicjatywę Prawa i Sprawiedliwości: „Czas Polski. Program Polaków”.

Zasadnicza różnica między tymi dwoma sposobami budowania programu ugrupowania polega na sposobie tworzenia i weryfikacji pomysłów programowych.

W przypadku Konfederacji liderzy nie mają szans na ocenę reakcji Polaków na konkretne pomysły, ponieważ najzwyczajniej w świecie, nie rozmawiają z nami. Nie organizują, wymagających wysiłku i zdolności organizacyjnych spotkań, a w związku z tym nie będą mieli koniecznego feedbacku.

Będą oczywiście mogli go uzyskać w przyszłości, ale czy uczynią to na zasadzie analizy grup focusowych, sond internetowych, czy jako efekt spotkań z rodakami, to zasadnicze pytanie.

Takich wątpliwości nie generuje projekt PiS, budujący program w oparciu o szerokie konsultacje społeczne, poprzedzające je wielkie konwencje programowe i bezpośrednie weryfikacje pomysłów na spotkaniach w całej Polsce.

III. Trudno stworzyć system warunkujących się wzajemnie i planowych działań bez konkretnej wizji inicjującej proces. W tej metodzie budowania programu ten element inicjujący nie występuje. Mam tu na myśli wcześniejsze konsultacje, konwencje programowe, deklaracje światopoglądowe.

IV. Nie sposób zgodzić się, że metoda budowania programu przez „Projekt 27” jest przewrotem kopernikańskim. Nawet przyjmując, że to określenie to wyraz maniery felietonistycznej autora, pewnej emfazy, to jednak nie da się obronić założonej tezy. Raczej stawiałbym na polityczny erzac, nie kopernikański przewrót.

I już na koniec. Budowanie programu na podstawie dość eksperymentalnej metody nie musi zakończyć się porażką, ale ponad wszelką możliwość w dzisiejszych czasach, równie skuteczne byłoby powierzenie takiej pracy AI. Wymagałoby to jeszcze mniej zaangażowania i byłoby o wiele szybsze. Tylko czy na pewno tego oczekujemy od partii politycznej?