Senat bez wątpliwości. Nowelizacja ustawy o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury przyjęta bez poprawek

Senat przyjął bez poprawek nowelizację ustawy o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury, której ukończenie ma być podstawową drogą do zawodu sędziego; nowela zmienia też przepisy o asesorach sędziowskich.

Za nowelizacją głosowało 57 senatorów, 30 było przeciw, dwóch wstrzymało się od głosu. Wcześniej Senat negatywnie przegłosował wniosek zgłoszony przez sen. Piotra Zientarskiego (PO), by odrzucić ustawę w całości. Teraz nowela trafi do prezydenta.

Uchwalona 11 maja przez Sejm ustawa stanowi m.in., że po ukończeniu kształcenia i zdaniu egzaminu, absolwenci Szkoły staną się asesorami sędziowskimi. Rząd - który przygotował te zmiany - podkreśla, że ich celem jest m.in. właściwe wykorzystanie absolwentów Szkoły, których obecnie mniejszość zostaje sędziami. Według opozycji, która była przeciw nowelizacji, chodzi o „podporządkowanie władzy sądowniczej przez władzę wykonawczą”.

„Asesorzy, a więc +sędziowie na próbę+, otrzymają wszelkie atrybuty niezawisłości, przysługujące +pełnoprawnym+ sędziom. Jeśli przebieg ich służby nie będzie budził zastrzeżeń, ich kandydatury zostaną przedstawione prezydentowi RP przez KRS - już bez, obowiązkowego dotąd także dla absolwentów KSSiP, konkursu na wolne stanowisko sędziowskie” - wskazywano w związku z nowelizacją.

Zgodnie z nią, minister sprawiedliwości będzie dokonywał mianowania na stanowisko asesora sądowego na czas nieokreślony. Krajowa Rada Sądownictwa zachowa prawo do sprzeciwu wobec powierzenia asesorowi pełnienia obowiązków sędziego. Jeżeli KRS nie zgłosi sprzeciwu, asesor co do zasady będzie pełnił obowiązki sędziego maksymalnie przez cztery lata.

Właśnie kwestia mianowania asesorów przez ministra jest jedną z tych, które wzbudzały największe kontrowersje. W Sejmie PO i Nowoczesna składały poprawki m.in. mające przywrócić dotychczasowe brzmienie zapisów odnoszących się do asesorów, czyli mówiące m.in. o tym, że asesorów powołuje prezydent. Poprawki te zostały odrzucone przez Sejm.

Według ustawy, po ukończeniu kształcenia w KSSiP aplikanci sędziowscy będą przystępować do egzaminu sędziowskiego, przeprowadzonego przez państwową komisję. Wynik, który osiągną, ma decydować o pierwszeństwie przyjęcia na asesurę sądową. Dodatkowo w razie nieobsadzenia wszystkich stanowisk asesorskich przez aplikantów aplikacji sędziowskiej, minister sprawiedliwości będzie mógł przeznaczyć stanowiska, które zostaną dla aplikantów aplikacji prokuratorskiej.

Kandydaci mający inne kwalifikacje zawodowe niż absolwenci KSSiP będą mogli ubiegać się o stanowiska sędziowskie w trybie konkursowym, na dotychczasowych zasadach. Oddzielna „ścieżka” dojścia do zawodu sędziego dla referendarzy i asystentów sędziów ma być utrzymana do końca 2023 r.

lw, PAP