W Sejmie rozpoczęła się debata w ramach drugiego czytania projektów reformujących Trybunał Konstytucyjny. „Trybunał zżera ciężka choroba, choroba zwana PiS” - ocenił na początku debaty sprawozdawca sejmowej komisji Patryk Jaskulski (KO).

Projekty reformujące Trybunał Konstytucyjny wpłynęły do Sejmu na początku marca br.; podpisali się pod nimi posłowie koalicji rządowej. Pierwsze czytanie propozycji nowej ustawy o TK oraz ustawy zawierającej przepisy wprowadzające reformę w życie odbyło się pod koniec kwietnia. Razem z przyjętą już uchwałą Sejmu i propozycją zmiany konstytucji stanowią pakiet — prezentowanej jeszcze na początku marca przez szefa MS Adama Bodnara i polityków rządzącej koalicji — kompleksowej reformy TK.

Przed tygodniem prace nad obydwoma projektami zakończyła sejmowa komisja sprawiedliwości i praw człowieka. Do planowanych przepisów wprowadziła liczne poprawki, ale głównie te zaproponowane przez sejmowe Biuro Legislacyjne i mające charakter legislacyjny i redakcyjny. Akceptację posłów z komisji uzyskały m.in. poprawki wnoszące zmiany do procedur dyscyplinarnych oraz poprawka uzupełniająca rotę sędziowskiego ślubowania o możliwość dodania słów: „Tak mi dopomóż Bóg”.

„To wy zepsuliście TK”

Poseł Jaskulski w ramach sprawozdania prac komisji podkreślał, że „jest w Polsce taka partia, która przez lata nie uznawała prawa międzynarodowego, tak zwane Prawo i Sprawiedliwość”.

To wy zepsuliście TK

— zwrócił się do posłów PiS.

Projekt, który prezentuję, wprowadza m.in. transparentny wybór sędziów do TK, którzy — zgodnie z wprowadzanym wymogiem — nie będą mogli być politykami

— mówił Jaskulski, nawiązując do wymogu, że były poseł lub minister będzie mógł kandydować na sędziego TK dopiero cztery lata po zakończeniu funkcji politycznych.

„Brniecie dalej w łamanie prawa”

Krzysztof Szczucki (PiS) zarzucił natomiast posłom koalicji rządzącej „brniecie dalej w łamanie prawa”.

To są dwa projekty karykaturalne

— ocenił.

Po wprowadzeniu reformy moc utraciłyby trzy ustawy odnoszące się do funkcjonowania Trybunału — o statusie sędziów TK, o organizacji i trybie postępowania przed TK oraz przepisy wprowadzające ustawę o organizacji i trybie postępowania przed TK.

Jednocześnie — jak zapisano w projekcie zawierającym przepisy wprowadzające reformę — wydane w ostatnich latach wyroki TK w składzie z udziałem „osób nieuprawnionych do orzekania” są „nieważne i nie wywierają skutków”.

Przejście w stan spoczynku

Obok unieważnienia niektórych wyroków, w projekcie przepisów wprowadzających reformę TK przewidziano w odniesieniu do obecnych sędziów TK, że po wejściu nowych przepisów w życie mogliby oni złożyć oświadczenia, że przechodzą w stan spoczynku.

Możliwość przejścia w stan spoczynku (…) nie dotyczy osoby nieuprawnionej do orzekania

— głosi projekt.

Według tego projektu obowiązki prezesa TK przejąłby sędzia o najdłuższym stażu sędziowskim, zaś Zgromadzenie Ogólne Sędziów TK miałoby przedstawić prezydentowi kandydatów na prezesa.

Skargi konstytucyjne

Z kolei według projektu ustawy o TK zwiększyłyby się kompetencje Zgromadzenia Ogólnego Sędziów TK. Poszerzony miałby też zostać krąg podmiotów mogących zgłaszać kandydatów na sędziów TK. Istotną zmianą byłoby też rozszerzenie zakresu rozpoznawania skarg konstytucyjnych.

W przypadku zgłoszenia w drugim czytaniu poprawek do projektów o TK poprawkami tymi sejmowa komisja zajęłaby się — według planów — w środę przed południem.

Równolegle w Senacie toczą się prace nad projektem zmiany konstytucji dotyczącym TK. Tam również, w komisji ustawodawczej, zostało w początkach lipca przeprowadzone wysłuchanie publiczne dotyczące planowanych zmian.

CZYTAJ WIĘCEJ: Sejmowa komisja sprawiedliwości zarekomendowała projekt nowej ustawy o Trybunale Konstytucyjnym. Co przewidują zmiany?

nt/PAP