Gen. Kukuła przestrzega: "Dane wywiadowcze wskazują, że Federacja Rosyjska rozwija potencjał do wojny konwencjonalnej z NATO"

Podczas odprawy z udziałem najważniejszych dowódców wojskowych, prezydent Karol Nawrocki i wicepremier, szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz zgodzili się, że potrzebna jest reforma systemu dowodzenia w Wojsku Polskim; podkreślali też znaczenie dalszej modernizacji i rozbudowy liczebnej wojska. „Nasze i sojusznicze dane wywiadowcze wskazują, że Federacja Rosyjska rozwija potencjał do wojny konwencjonalnej z NATO” - przestrzegł generał Wiesław Kukuła.

Doroczna odprawa rozliczeniowo-zadaniowa z udziałem prezydenta, kadry kierowniczej MON i oficerów odbyła się w środę w Muzeum Wojska Polskiego na warszawskiej Cytadeli; podczas odprawy prezydent, szef MON i szef sztabu Generalnego WP gen. Wiesław Kukuła podsumowali miniony rok w Siłach Zbrojnych RP i przedstawili plany na następny.

Prezydent i gen. Kukuła zgodzili się, że najpoważniejszym wyzwaniem dla bezpieczeństwa Polski jest Rosja i jej agresywna, imperialna polityka; podkreślali, że w najbliższej przyszłości należy spodziewać się wrogich aktów wojny hybrydowej, także w przypadku ewentualnego wstrzymania działań wojennych w Ukrainie.

ZOBACZ: Karani za obronę granic. Stanowcza reakcja prezydenta Nawrockiego! „Nie będę tolerował nielegalnych działań prokuratorów wobec żołnierzy”

Ocena prezydenta

Według prezydenta, wprowadzenie proponowanych regulacji uporządkuje relacje między prezydentem, szefem MON, premierem i rządem oraz wojskowymi, co ma pozwolić m.in. na elastyczne reagowanie na zewnętrzne zagrożenia, w tym o charakterze bezpośrednim. Prezydent dodał, że ze względu na istotne zadania realizowane przez Sejm i Senat w konstytucji bezpieczeństwa, w systemie kierowania bezpieczeństwem państwa, konieczne będzie również ujęcie marszałka Sejmu oraz marszałka Senatu.

Nawrocki podkreślał, że reformy wymaga też tak zwany “SKiD”, czyli system kierowania i dowodzenia armią. Jak ocenił, obecny, wdrożony w 2014 roku i przewidujący m.in. podział kluczowych kompetencji w wojsku między Sztab Generalny, Dowództwo Operacyjne i Dowództwo Generalne nie sprawdził się i wymaga reformy.

Taką reformę proponował już jego poprzednik - Andrzej Duda. Przygotował on projekt ustawy, w myśl której miałoby powstać m.in. Dowództwo Operacji Połączonych, które pozwalałoby skutecznie dowodzić operacjami wojska prowadzonymi w różnych domenach - na lądzie, w powietrzu czy w cyberprzestrzeni.

Zgoda z diagnozą prezydenta

Z oceną prezydenta Nawrockiego zgodził się na środowej odprawie Kosiniak-Kamysz. Podkreślił on, że debata nie dotyczy już samej zasadności zmian, tylko tego, kiedy należy je wprowadzić. Szef MON zauważył, że rozpoczynanie skomplikowanego procesu transformacji dowodzenia w wojsku w sytuacji wojny w państwie sąsiednim może stwarzać zagrożenia. Zadeklarował jednocześnie, że zwróci się do dowódców o przygotowanie możliwego harmonogramu takiej reformy systemu. Jak dodał, jeżeli analiza pokaże, że korzyści będą większe od zagrożeń, reforma zostanie niezwłocznie przeprowadzona.

Także szef Sztabu Generalnego WP gen. Wiesław Kukuła podkreślił, że obecny system dowodzenia jest nieadekwatny do wyzwań, a jego ew. przygotowanie do wojny wymagałoby wielomiesięcznej transformacji.

Nie jest on również zupełnie zgodny z systemem dowodzenia NATO

— zauważył.

Kosiniak-Kamysz zachwalał SAFE

Podczas spotkania Kosiniak-Kamysz zapewnił, że suwerenność Polski nie jest zagrożona. Przypomniał, że korzystamy ze środków unijnych w wielu obszarach i dotychczas nigdy Polsce nie zarzucono nierzetelności w wykorzystywaniu funduszy UE. Kolejnym argumentem za przyjęciem ustawy wdrażającej program dozbrajania SAFE mają być - według Kosiniaka-Kamysza - przyjęte przez Senat poprawki, w tym zapis o tym, że pożyczki nie będą finansowane z budżetu MON.

Będę przekonywał pana prezydenta do ostatniej chwili

— oświadczył szef MON.

Zdaniem Kosiniaka-Kamysza przygotowana ustawa udowadnia, że rząd jest otwarty na współpracę z prezydentem.

Rozporządzenie daje możliwość przyjęcia programu SAFE bez ustawy, ale wtedy rola parlamentu, (…) rola pana prezydenta byłaby zupełnie inna

— zauważył.

Minister dodał, że SAFE jest jedynym funduszem pożyczkowym, który zapewnia „gwarancję bezpieczeństwa budżetu MON na wiele lat do przodu”.

Jeżeli będą lepsze warunki kredytowe w jakimkolwiek innym programie, skorzystamy z nich od razu. Na dzień dzisiejszy nie ma 

— ocenił szef MON.

Kosiniak-Kamysz przypomniał również, że obecnie realizowane kontrakty na sprzęt dla polskiego wojska opiewają na przeszło 500 mld zł, z których wiele to kontrakty na sprzęt z USA czy Korei Południowej. Jak mówił, od grudnia 2023 roku - gdy objął urząd - zawarto ponad 200 kontraktów na 266 miliardów złotych. Dodał, że 90 z nich, na sumę ponad 100 mld złotych, zostało zawartych z przemysłem polskim.

Zagrożenie ze strony Rosji

Szef Sztabu Generalnego Wiesław Kukuła zaznaczył, że mimo strat, które Rosja ponosi w trwającej inwazji na Ukrainę, „nasze i sojusznicze dane wywiadowcze wskazują, że Federacja Rosyjska rozwija potencjał do wojny konwencjonalnej z NATO”.

Dalsza akceleracja tych przygotowań nastąpi natychmiast po osiągnięciu przez Rosję akceptowalnych celów strategicznych, politycznych i operacyjnych na Ukrainie

— przestrzegł, zwracając także uwagę na fakt, że rosyjski system polityczny generuje potencjał błędnych kalkulacji np. co do jedności NATO.

Niemniej, jak mówił, wojna na Ukrainie w dalszym ciągu wiąże się z bardzo dużymi stratami dla Rosji i spowalnia rozbudowę jej wojsk, a skuteczny opór Ukraińców pokazuje, że Rosja nie jest niepokonalna. Jak mówił, w tej sytuacji „naszym zadaniem jest szybkie zbudowanie takiego potencjału sił zbrojnych, który zniechęci ją do agresji, a w przypadku, gdy popełni błąd i rozpocznie z nami wojnę - pozwoli na pokonanie jej i zapewnienie suwerenności naszych granic”.

Gen. Kukuła podkreślił, że w ciągu ostatniego roku Wojsko Polskie wykonywało swoje zadania, jednocześnie znajdując się w środku długotrwałego i skomplikowanego procesu wszechstronnej modernizacji i transformacji.

Transformacja jest procesem, którego efekty dostrzegają wyłącznie cierpliwi, myślący strategicznie. (…) Nawet niecierpliwi sceptycy myślenia strategicznego mogą jednak zauważyć jej pierwsze efekty, które w 2025 roku obejmowały m.in. konsekwentny wzrost liczebności naszych Sił Zbrojnych, osiągnięcie przez II Korpus Polski zdolności do dowodzenia operacjami sojuszniczymi i narodowymi, w domenie lądowej osiągnięcie gotowości przez pierwszy moduł systemu Patriot, zbudowanie potencjału do wykorzystania wybranych wniosków z wojny na Ukrainie, powierzenie polskim oficerom dowodzenia sojuszniczym dowództwem połączonym w Brunssum oraz osiągnięcie kolejnych kryteriów umożliwiających przystąpienie przez Polskę do programu Nuclear Sharing

— wyliczył gen. Kukuła.

Podkreślił jednak, że wojsko zmaga się również z wyzwaniami. Jak mówił, często wzrost liczebny wojska nie idzie w parze z odpowiednim tempem dostaw sprzętu, przez co zdarzają się sytuacje, w których żołnierze w niektórych jednostkach pozostają bez potrzebnego im sprzętu.

Trend ten może być w następnych latach silnie pogłębiony rosnącymi kosztami eksploatacji nowoczesnych platform, które wdrażamy (…), ale również rosnącym udziałem spłaty zobowiązań kredytujących zamówienia z Funduszu Wsparcia i naszego budżetu

— przestrzegł szef Sztabu Generalnego.

Zaznaczył, że mimo rekordowego wzrostu nakładów na zbrojenia, w ostatnich kilku latach nie udało się jeszcze zrekompensować kilku dekad chronicznego niedofinansowania Sił Zbrojnych.

Gen. Kukuła podczas odprawy powiedział dziennikarzom, że ze strony wojska nie ma wątpliwości co do zasadności wdrożenia instrumentu SAFE. Jak zaznaczył, Wojsko Polskie brało udział w przygotowaniu wniosku o pożyczkę, a plan zakupów jest zgodny z wojskowym planem modernizacji technicznej. Zwrócił też uwagę, że rok 2030 - do którego mają być zrealizowane kontrakty finansowane z SAFE - jest nieprzypadkowy i krytyczny dla bezpieczeństwa Europy w ocenie analityków, m.in. z Komitetu Wojskowego UE.

Adrian Siwek/PAP

Wszystkie najnowsze artykuły znajdziesz na wPolityce.pl/najnowsze. Nie przegap!