KEP nie ustąpi Nowackiej ws. lekcji religii w szkołachKomisja Wychowania Katolickiego KEP nie ustąpi Nowackiej ws. lekcji religii w szkole. Będzie "bronić praw nauczycieli religii", rodziców i uczniów

Komisja Wychowania Katolickiego Konferencji Episkopatu Polski zatwierdziła nowy program nauczania religii w przedszkolach i szkołach. Został on opracowany zgodnie z podstawą programową nauczania religii z 2025 r. W komunikacie po posiedzeniu zaznaczono, że „w żaden sposób nie oznacza ona rezygnacji z lekcji religii w szkole”. „W czasie zebrania Komisji rozmawiano m.in. o aktualnej sytuacji nauczycieli religii i katechezie parafialnej” - poinformowało biuro prasowe Episkopatu.

W maju ubiegłego roku Trybunał Konstytucyjny orzekł, że rozporządzenia minister Barbary Nowackiej dotyczące ocen z lekcji religii oraz ograniczeń w ich organizowaniu są niezgodne z Konstytucją RP i zawartym przez państwo Konkordatem. Uchylone przepisy wyłączały ze średniej ucznia oceny z religii oraz ograniczały możliwość organizowania lekcji religii. Zmiany w sposobie nauczania religii w szkołach nie zostały wprowadzone w wyniku zawarcia porozumienia z KEP, o czym świadczy wydany przez episkopat stosowny komunikat.

Takie porozumienie jest wymagane także przepisami ustawy o systemie oświaty w odniesieniu do Kościoła katolickiego oraz innych Kościołów. Przeprowadzone w tym zakresie konsultacje publiczne nie mogły takiego porozumienia zastąpić i były niewystarczające do wprowadzenia zmian. Mimo to Nowacka zmiany wprowadziła. Nie był to jednak koniec restrykcji przez nią wprowadzanych, później przyszła kolej na redukcje liczby lekcji.

CZYTAJ TAKŻE: Klarowne orzeczenie TK. Rozporządzenia Nowackiej ws. ocen z lekcji religii oraz ograniczeń w ich organizowaniu są niekonstytucyjne

Lecje religii są marginalizowane

Komisja zwróciła uwagę na sytuację nauczycieli religii w szkole. Zaznaczyła, że od lat tworzą oni „fundament wychowania młodego pokolenia, przekazując wraz z treściami religijnymi jakże potrzebne wartości i zasady wychowawcze”.

Ich codzienna służba wobec dzieci i młodzieży jest bezcenna. Tym bardziej bolesny jest fakt, że przedmiot, którego uczą z dużym poświęceniem, jest marginalizowany i niesprawiedliwie traktowany. Lekcja religii została zredukowana do jednej godziny tygodniowo, jest umieszczana w planie lekcji na pierwszych i ostatnich godzinach oraz ocena z niej nie liczy się do średniej

— czytamy w komunikacie Komisji. Zapewniono, że Komisja Wychowania Katolickiego KEP „będzie nadal podejmować wszelkie możliwe działania, aby bronić praw nauczycieli religii, wspierać ich oraz zabiegać o takie rozwiązania, które zagwarantują szacunek dla ich pracy”.

CZYTAJ TAKŻE: Katecheci napisali do Czarzastego. Do listu dodali dwie książki. „Obywatelski projekt ustawy o religii i etyce nie dotyczy wyłącznie lekcji religii”

Nowy program

Komisja Wychowania Katolickiego Konferencji Episkopatu Polski zatwierdziła nowy „Program nauczania religii rzymskokatolickiej w przedszkolach i szkołach”. Został on opracowany zgodnie z obowiązującą „Podstawą programową nauczania religii rzymskokatolickiej w Polsce” z 2025 roku. „Jego głównym celem jest przekazanie rzetelnej i systematycznej wiedzy na temat religii rzymskokatolickiej i chrześcijaństwa oraz rozwijanie umiejętności niezbędnych do ich rozumienia, interpretacji i odnoszenia do współczesnych wyzwań” - wyjaśniono.

Programy nauczania i podręczniki będą obowiązywać od 1 września 2027 roku w grupach przedszkolnych, klasach I, IV i VII szkoły podstawowej, klasach I szkół ponadpodstawowych (liceum, technikum, szkoły branżowej I stopnia); od dnia 1 września 2028 roku w klasach II, V i VIII szkoły podstawowej oraz w klasach II szkół ponadpodstawowych (liceum, technikum, szkoły branżowej I stopnia); od dnia 1 września 2029 roku w klasach III szkoły podstawowej, w klasach III szkół ponadpodstawowych (liceum, technikum, szkoły branżowej I stopnia); od dnia 1 września 2030 roku w klasach IV szkół ponadpodstawowych (liceum, technikum), w klasie V technikum oraz w szkole branżowej II stopnia.

Komisja przypomniała również o prawie rodziców do wolnej decyzji w wyborze tego przedmiotu w tak wrażliwej materii dla rozwoju ich dzieci.

Z niepokojem przyjęto pojawiające się informacje zapowiadające wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej w szkołach. Komisja przypomina o prawie rodziców do wolnej decyzji w wyborze tego przedmiotu w tak wrażliwej materii dla rozwoju ich dzieci.

Wszelkie kroki prawne

Od 1 września 2025 r. w szkołach publicznych nauka religii i etyki odbywa się w wymiarze jednej godziny lekcyjnej tygodniowo, przed lub po obowiązkowych zajęciach edukacyjnych. Kościół od początku nie zgadzał się z zasadami trybu wprowadzonych zmian. W związku z tym Prezydium KEP przekazało I prezes Sądu Najwyższego petycję z prośbą o wystąpienie z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności trybu wydania rozporządzenia ministra edukacji z 17 stycznia 2025 r., zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach.

Zgodnie z wyrokiem, który zapadł 3 lipca 2025 r. rozporządzenie MEN dotyczące jednej godziny religii lub etyki jest niezgodne z konstytucją. Trybunał w uzasadnieniu podkreślił, że minister edukacji arbitralnie ukształtował treść rozporządzenia.

MEN uznało jednak, że rozporządzenia Nowackiej są ważniejsze od ustaw. Resort edukacji nie uwzględnił także wyroku TK w sprawie rozporządzenia MEN z 22 marca 2024 r., uznającego, że nieuwzględnianie oceny uzyskanej z religii w średniej ocen ucznia jest niekonstytucyjne.

Z kolei Stowarzyszenie Katechetów Świeckich (SKŚ) w marcu wysłało do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu „skargę na rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 26 lipca 2024 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach, ponieważ ścieżka prawna w Polsce została wyczerpana”.

CZYTAJ TAKŻE: SKŚ apeluje do organizacji społecznych i związkowych o stanowiska ws. ustawy „TAK dla religii i etyki w szkole”

Robert Knap/PAP

Wszystkie najnowsze artykuły znajdziesz na wPolityce.pl/najnowsze. Nie przegap!