Wspólne stanowisko prezydentów ws. Stowarzyszenia MemoriałWspólne stanowisko prezydentów Polski, Litwy, Łotwy i Estonii ws. Stowarzyszenia Memoriał: Będziemy dbać o historyczną pamięć

„My, Prezydenci Polski, Litwy, Łotwy i Estonii wyrażamy zaniepokojenie dokonującym się w Rosji rewizjonizmem historycznym, a w szczególności możliwością zamknięcia Stowarzyszenia Memoriał” – czytamy w oświadczeniu, jakie w sprawie Stowarzyszenia Memoriał wydali prezydenci Polski, Litwy, Łotwy i Estonii.

CZYTAJ TAKŻE:

— Protest przed ambasadą Rosji. Kilkadziesiąt osób stanęło w obronie Stowarzyszenia Memoriał. „Przywraca pamięć o zbrodni katyńskiej”

— Skandaliczny wyrok rosyjskiego sądu! Sprawa dotyczyła upamiętnienia Zbrodni Katyńskiej. „Oczekujemy, że tablice powrócą na miejsce”

Wspólne oświadczenie prezydentów Polski, Litwy, Łotwy i Estonii

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda, prezydent Republiki Litewskiej Gitanas Nauseda, a także prezydent Republiki Łotewskiej Egils Levits oraz prezydent Republiki Estońskiej Alar Karis wydali oświadczenie dotyczące Międzynarodowego Stowarzyszenia Historyczno–Oświatowego, Dobroczynnego i Obrony Praw Człowieka „Memoriał” oraz rewizjonizmu historycznego.

W oświadczeniu prezydenci przypomnieli, że „Memoriał” to jedna z najstarszych niezależnych organizacji zajmujących się obroną praw człowieka w Rosji i dokumentujących zbrodnie stalinowskie na całym obszarze byłego Związku Radzieckiego.

Niezwykle doceniamy poświęcenie oraz determinację pracowników „Memoriału” w upamiętnieniu ofiar sowieckich zbrodni dokonanych na narodzie polskim, litewskim, łotewskim i estońskim, a także na milionach Rosjan, Ukraińców oraz przedstawicieli innych narodowości

— wskazali.

Prezydenci podkreślili także, że są „pełni uznania dla pracy obywateli Rosji, gotowych mówić całą prawdę o niewygodnej historii oraz łamaniu praw człowieka przez totalitarne reżimy”.

Praca ta w znaczący sposób przyczynia się do budowania europejskiej pamięci zbiorowej

— dodali.

Walka o pamięć historyczną

My, Prezydenci Estonii, Łotwy, Litwy i Polski, uzgodniliśmy wzmocnienie współpracy w walce z fałszowaniem historii, dezinformacją i rewizjonizmem historycznym. Będziemy wspólnie dbać o historyczną pamięć o zbrodniach popełnionych przez reżimy totalitarne

— czytamy w oświadczeniu.

28 stycznia 1989 r. rozpoczęła się w Moskwie konferencja założycielska Międzynarodowego Stowarzyszenia Historyczno-Oświatowego, Charytatywnego i Obrony Praw Człowieka „Memoriał”. Ważną rolę w jego powołaniu odegrali najwybitniejsi opozycjoniści, m.in. Andriej Sacharow, laureat Pokojowej Nagrody Nobla z 1975 r. Mottem Memoriału jest „Prawda o przeszłości w trosce o teraźniejszość i przyszłość”.

Wraz z upadkiem ZSRS Memoriał stał się w pełni niezależną od władz rosyjską organizacją pozarządową, która dokumentuje i propaguje wiedzę o represjach komunistycznych – głównie w okresie wielkiego terroru – i ich ofiarach, a także o historii ruchu dysydenckiego w Związku Sowieckim. Memoriał zajmuje się także obroną praw człowieka w Rosji, pomocą charytatywną ofiarom represji politycznych prowadzonych przez władze sowieckie oraz współcześnie.

Memoriał zajmuje się również represjami wobec Polaków w Związku Sowieckim. W stowarzyszeniu działa Komisja Polska, która zabiega m.in. o sądową rehabilitację ofiar zbrodni katyńskiej i odtajnienie uzasadnienia decyzji Głównej Prokuratury Wojskowej Federacji Rosyjskiej o umorzeniu w 2004 r. śledztwa w sprawie Katynia.

Najnowszym przejawem współpracy Polaków i Rosjan z Memoriału jest podpisane 16 listopada 2021 r. porozumienie zawarte z Muzeum Auschwitz. Jego celem jest współpraca na polach edukacji i kultury pamięci, a także rozwoju badań nad historią związaną przede wszystkim z losem sowieckich jeńców w Auschwitz. Dyrektor Memoriału Elena Żemkowa powiedziała, że stowarzyszenie i Muzeum „zajmują się zachowaniem pamięci o przemocy państwa wymierzonej w człowieka”.

wkt/PAP