Żołnierz zbrodniczej Waffen-SS „Galizien” pochowany z honoramiSkandal we Lwowie. Żołnierz zbrodniczej Waffen-SS „Galizien” pochowany z honorami

3 października Lwów stał się areną uroczystości, które wywołują bolesne pytania o politykę pamięci historycznej za naszą wschodnią granicą. Na prestiżowym Cmentarzu Łyczakowskim spoczął Zenon Wrublewski. Nie był to jednak prywatny, cichy pochówek w rodzinnym gronie.

Ratusz, asysta wojskowa i symbole Waffen-SS

Msza pożegnalna została odprawiona w zabytkowym lwowskim kościele garnizonowym pw. św. Piotra i Pawła. Następnie trumnę zmarłego wystawiono przed lwowskim ratuszem w ramach oficjalnej ceremonii miejskiej.

Szczególne oburzenie komentatorów wywołała oprawa uroczystości pogrzebowych. Zmarłego zbrodniarza żegnano z honorami. W obecności umundurowanych żołnierzy Sił Zbrojnych Ukrainy pełniących wartę i orkiestry dętej. O jego walce na rzecz wolnej Ukrainy mówili lokalni politycy, a w tłumie powiewały flagi i widoczne były koszulki z insygniami 14. Dywizji Grenadierów Waffen-SS „Galizien” (charakterystyczny lew z trzema koronami).

Kim był Zenon Wrublewski?

Urodzony we Lwowie w 1927 roku Wrublewski w czasie II wojny światowej zaciągnął się do formowanej przez Niemców ukraińskiej dywizji Waffen-SS. Brał udział w krwawych walkach pod Brodami w 1944 roku, gdzie jednostka została rozbita przez Armię Czerwoną. Po klęsce wstąpił w szeregi OUN-UPA, a w 1947 roku został aresztowany przez NKWD i zesłany na kilkanaście lat do sowieckich łagrów m.in. w Workucie i Karagandzie.

Dla współczesnych władz Lwowa jego powojenne losy stały się pretekstem do wykreowania go na bojownika o wolność całkowicie pomijając fakt przynależności do formacji uznanej w Norymberdze za organizację zbrodniczą. Symboliczna przemiana zbrodniarza w bojownika o wolność. 

Fala krytyki: głos z Polski i samej Ukrainy

Na wydarzenie zareagowali polscy politycy i publicyści. Poseł Kacper Płażyński zwrócił uwagę na drastyczny kontrast między deklaracjami o wspólnych wartościach a publicznym honorowaniem weterana formacji kolaborującej z nazistowskimi Niemcami. Podkreśla się, że jednostki powiązane z SS „Galizien” dopuściły się potwornych zbrodni na ludności polskiej na Kresach Wschodnich, w tym w Hucie Pieniackiej czy Chodaczkowie Wielkim.

Co znamienne, skandaliczna ceremonia spotkała się z jednoznacznym potępieniem również ze strony części ukraińskich badaczy.

Znana historyk dr Marta Hawryszko skrytykowała udział ukraińskiej armii w pożegnaniu weterana SS:

To szczególnie niepokojące, ponieważ tworzy symboliczną ciągłość między dzisiejszym ukraińskim wojskiem a ludźmi, którzy służyli w siłach zbrojnych nazistowskich Niemiec – czyli dokładnie takie skojarzenie, z którym należy walczyć, a nie je pielęgnować

– zauważyła badaczka.

Wielu komentatorów przypomina, że prawdziwe pojednanie i strategiczne partnerstwo między Warszawą a Kijowem nie mogą być budowane na relatywizowaniu zbrodni z okresu II wojny światowej oraz tolerowaniu symboliki zbrodniczych formacji spod znaku SS. 

Sytuacja we Lwowie po raz kolejny pokazuje, jak pilna i konieczna jest twarda obrona prawdy historycznej w relacjach dwustronnych.

źr. wPolityce.pl