Opinia TSUE ws. WIBOR 11 września. Już 13 lat temu senator Bierecki pytał o legalność WIBOR. Jako pierwszy zadał to pytanie

Przed Trybunałem Sprawiedliwości UE odbyła się wczoraj rozprawa dotycząca kredytów hipotecznych w złotych z oprocentowaniem na podstawie wskaźnika WIBOR. W następnym kroku rzecznik generalny TSUE wyda opinię w tej sprawie - nastąpi to 11 września. Warto przypomnieć, że to temat, który przed laty rozpoczął - jako pierwszy - senator PiS Grzegorz Bierecki!

Udało nam się osiągnąć zwycięstwo w sprawie kredytów frankowych, o co wraz ze współpracującymi ze mną środowiskami walczyłem przez długie lata. Liczę, że także batalia z bulwersującymi praktykami wokół WIBOR zakończy się sukcesem. Polacy zasługują na uczciwe traktowanie przez banki i państwo

— skomentował w rozmowie z portalem podlaski.info senator Grzegorz Bierecki.

Sąd w Częstochowie pyta TSUE

TSUE wyda wyrok po kilku miesiącach od opublikowania opinii przez rzecznika generalnego, niewykluczone, że już w 2026 r. Przy czym Trybunał, który odpowie na pytania prejudycjalne Sądu Okręgowego w Częstochowie, nie rozstrzygnie sporu przed polskim sądem - wyrok w tej konkretnej sprawie wyda sąd krajowy.

Orzeczenie TSUE na temat wskaźnika WIBOR może okazać się przełomowe dla polskich kredytobiorców, bo chociaż w polskich sądach jest ok. 1700 spraw w tej kwestii, to brakuje prawomocnych wyroków na korzyść konsumenta.

Sąd w Częstochowie, który rozpatruje pozew przeciwko PKO BP, we wniosku do TSUE zapytał, czy unijna dyrektywa w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich dopuszcza badanie umów dotyczących zmiennego oprocentowania ustalanego na podstawie wskaźnika WIBOR - a jeśli tak, to czy możliwe jest kontynuowanie umowy kredytowej bez zapisów dotyczących stawki zmiennej, w oparciu jedynie o marżę banku.

Polski sąd chce też wiedzieć, czy denominowane w złotych kredyty hipoteczne, których raty ustalane są na podstawie WIBOR, można traktować jako „powodujące znaczącą nierównowagę” ze szkodą dla konsumenta. Według sądu miałoby się tak dziać z uwagi na niewłaściwe poinformowanie konsumenta odnośnie do ryzyka związanego ze zmienną stopą procentową, zwłaszcza gdy nie zostało jasno wytłumaczone, w jaki sposób obliczane jest zmienne oprocentowanie i „jakie wątpliwości są związane z jego nietransparentnością”.

Pytania sprzed 13 lat

Co istotne, pytania o kredyty oparte o WIBOR, jako pierwszy zaczął zadawać senator PiS Grzegorz Bierecki, który wraz z nieżyjącym już dziś senatorem Henrykiem Ciochem, w pisemnym wystąpieniu do Rady Ministrów podczas 15. posiedzenia Senatu VIII kadencji w 2012 roku oświadczył o docierających do parlamentarzystów PiS informacje o nierynkowym charakterze WIBOR.

Senator Bierecki pytał wówczas odpowiedzialne za rynki finansowe instytucje państwa, czy prowadziły one jakieś postępowania dotyczące prawidłowości ustalania wysokości WIBOR-u. Odpowiedź potwierdziła to, co próbowano przemilczeć: WIBOR nie jest ustalany na podstawach rynkowych, tylko de facto arbitralnie, przez banki. Badająca tę kwestię Najwyższa Izba Kontroli poinformowała zaś, że stwierdziła „przypadki zawyżenia kwotowania przez niektóre banki stawek WIBOR 3M znacznie ponad poziom akceptowany na rynku”.

Sama zapowiedź kontroli NIK w NBP i bankach, w ciągu 6 miesięcy stawka WIBOR spadła o 0,3 proc. więcej niż stopa referencyjna NBP. Straciły banki, „zarobili” Polacy.

O sprawie na łamach portalu wPolityce.pl w 2013 roku pisał Jerzy Bielewicz!

Senator Prawa i Sprawiedliwości pan Grzegorz Bierecki odniósł, trudny do przecenienia, bo jakże wymierny sukces! Nie chodzi tu o niedawne stanowisko NIK, z którego wynika, że w Polsce dochodzi (zgodnie z zarzutami postawionymi przez Senatora) do manipulacji stawką WIBOR. Też nie o to, że NBP podejmuje działania, by skorygować nieprawidłowości. Zapowiedź kontroli NIK w NBP i bankach również trudno rozpatrywać w kategoriach sukcesu. Na czym więc polega ów sukces. Otóż, okazuje się, że w ciągu ostatnich 6 miesięcy stawka WIBOR spadła o 0,3% więcej niż stopa referencyjna NBP. To sytuacja bez precedensu w naszej bankowości. Dzięki Senatorowi w naszych kieszeniach pozostanie co najmniej 2,1 miliarda złotych

— czytamy.

Stawka WIBOR, która jest podstawą naliczania odsetek od kredytów zaciąganych w bankach spadła w ciągu ostatnich 6 miesięcy z około 5,2% do 3,4%, aż o 1,8%. W naszych kieszeniach pozostanie w przybliżeniu 12,6 miliarda złotych rocznie przy 700 miliardów złotych kredytów w systemie bankowym! Te zaoszczędzone pieniądze wydamy na bieżącą konsumpcję, zakup sprzętu gospodarstw domowych, a w przypadku przedsiębiorców, na inwestycje, czy poprawę płynności firm. Gdyby nie spadek stawki WIBOR, nasza gospodarka już dawno pogrążyłaby się w recesji, przy większym niż rzeczywisty spadku konsumpcji, zbankrutowałoby wiele firm, w konsekwencji wzrosłyby: bezrobocie, deficyt budżetowy, dług publiczny i jego koszt. W tym samym czasie stopa referencyjna NBP spadła z jedynie 4,75% do 3,25% obecnie, a więc tylko o 1,5% w porównaniu do spadku stawki WIBOR o 1,8%. Różnica, owe 0,3% to właśnie 2,1 miliarda złotych, które przypisuje działaniom Senatora Biereckiego

— pisał Bielewicz.

Problem jednak pozostał, bo do dzisiaj WIBOR jest wyznaczany na podstawie deklaracji banków a nie jakichś miarodajnych danych.

Upraszczając, wyliczenie stawki WIBOR wciąż polega na tym, że banki informują, jaka ich zdaniem jest hipotetyczna wartość pozyskania pieniądza na rynku. Na tych deklaracjach opiera się administrator 

— pisał w jednej z analiz specjalizujący się m.in. w problematyce wskaźnika stosowanego przez polskie banki mec. Radosław Górski. Podkreślał on, że jeśli WIBOR jest zawyżany, tracą nie tylko kredytobiorcy, ale też państwo, na przykład w związku z programami dopłat do kredytów.

CZYTAJ WIĘCEJ: Sukces Senatora Biereckiego. „Dzięki niemu w naszych kieszeniach pozostanie co najmniej 2,1 miliarda złotych”

kk/PAP/podlaski.info/wPolityce.pl